• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derbarê Me De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
21 MIJDAR 2026
Encamek nîn e
View All Result
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
Encamek nîn e
View All Result
Ajansa Welat
Encamek nîn e
View All Result

Tirkiye bi yekzimanî, 113 welat jî bi pirzimanî perwerde dikin

Veysel Avci / AW

9 ÎLON 2025 - 08:02
Kategorî: MANŞET, ROJANE
A A
Li cîhanê 194 welat endamên Neteweyên Yekbûyî (NY) ne. Li van 113 welatan li her welatekî gelek ziman fermî hene. Li Bolivya 37 ziman fermî ne. Lê li Tirkiyeyê tenê Tirkî hem fermî ye û hem jî zimanê perwerdehî ye.

Li gorî Peymana Mafên Mirovan a Gerdûnî her millet û netew xwedî maf e ku bi zimanê zikmakî perwerde bibin. Lê li Tirkiyeyê mafê heyî jî tê qexekirin û zimanê Tirkî li ser milletên din tê ferzkirin.

Di cîhanê de gelek peyman hene. Li gorî “Peymana Li Diji Cudakariya Perwerdehiyê”, “Peymana Mafê Çandî, Civakî û Aborî ya Neteweyên Yekbûyî”, “Danezana Mafê Kesên Girêdayî Netew, Baweriyên Kêmar” û Peymana “Şertê Zimanê Kêmaran û Herêmên Ewropa” her civak û bawerî xwedî maf e ku ji bilî dibistanan, karibin dibistanên cuda ava bikin û li van dibistanan zarokên xwe perwerde bikin. Dema mirov li mînakên cîhanê yên pirzimanî û perwerdehiya pir zimanî dinerin, mirov dibîne ku li cîhanê cerebeyên ku Tirkiye jê sûdê bigire gelek in.
Li Komara Gel a Çinê 50, li Hîndîstanê 36, li Rûsyayê 34, li Îtalyayê 11, li Filipinê 17, li Başurê Afrikayê 11 ziman, wekî zimanê fermî hatine qebûlkirin. Li Iraqê 4, li Îranê 8, ziman fermî ne. Li gel fermîyeta ziman li gelek welatan jî pir zimanî perwerdehî tê dayîn. Li Tirkiyeyê jî 35 ziman hene. Lê tenê zimanê Tirkî fermî ye. Li aliyekî qedexe zêde ye, li aliyê din destûr nayê dayîn ku milletên din bi zimanê xwe perwerde jî bibin.

Li welatên cîhanê yên pêşketî perwerdehî bi pirzimanî tê dayîn. Li welatên ku bi pir zimanî perwerdehî tên dayîn, di aliyê demokrasî, mafên mirovan û aştiya navxweşî de jî pêşketî ne. Dema mirov li welatên cîhanê dihere, herî zêde welatên wekî, Swîsre, Swêd, Bolîvya, Çîn, Îsraîl, Almanya, Efrîqa Başûr, Kanada, Amerîka, Fransa, Hîndîstan, Brîtanya, Îspanya, Belçîka perwerdehiya pir zimanî heye.
Li welatê Îsraîlê piraniya nifûsê bi zimanê îbranî diaxivin. Lê ji bo erebî statuyek taybet heye. Li Almanyayê jî li hin dibistanên sereteyî hefteyê 3 -5 saetan bi gelek zimanan perwerdehî tê dayîn. Li Afrîqaya Başûr bi 9 zimanan perwerdehî bi zimanê zikmakî tê dayîn. Li Swîsreyê bi 4 zimanan perwerde tê dayîn. Li Swîsreyê bi 32 zimanan, li Amerîkayê herî kêm bi 2 zimanan, li Kanadayê herî kêm bi 2 zimanan perwerde tê dayîn. Lê 20 zimanên kêmaran tên parastin. Li Fransayê bi 2 zimanan, li Belçîkayê bi 2 zimanan, li Hindîstanê ku nêzî 872 ziman û devok tên axaftin, bi 2 zimanan perwerdehî tê dayîn. Li Brîtanyayê jî herî kêm bi 2 zimanan perwerdehî tê dayîn. Li îspanyayê jî herî kêm bi 2 zimanan perwerdehî tê dayîn.

Li Tirkiyeyê jî di 30ê Îlona 2013an de Serokkomarê Tirkiyeyê Tayyip Erdogan Pakêta Demokrasiyê aşkere kir. Bi vê pakêtê derfet da civakên din ên li Tirkiyeyê jî bi zimanê zikmakî perwerde bibin.

Pir pirzimanî dewlemendî ye

Li hin eyaletên Almanya zarokên dest bi dibistanên sereteyî dikin, hefteyê 3 – 5 saetan bi awayekî mecbûrî bi zimanê zikmakî perwerde dibin.

Etîket: AlmanyaçînFransaHindistanSwîsretirkîTirkiyeWelat.ziman
Parve BikeTweetWhatsAppParve BikeParve Bike

Nûçeyên Din

Dengê bindestan û têkoşîna hunera şoreşgerî: Ahmet Kaya

Dengê bindestan û têkoşîna hunera şoreşgerî: Ahmet Kaya

16 MIJDAR 2026
Xwendekar û mamoste dê li Fransayê careke din dakevin qadan

Xwendekar û mamoste dê li Fransayê careke din dakevin qadan

10 MIJDAR 2026
Mustafa Pekoz: Hedefa stratejîk a peymana Mekeyê, Îran e

Mustafa Pekoz: Hedefa stratejîk a peymana Mekeyê, Îran e

9 MIJDAR 2026
Ji qadê rewşa Fransayê ragihand: Heke ev tundî li welatên din bûbûya dê şermezar bikira

Ji qadê rewşa Fransayê ragihand: Heke ev tundî li welatên din bûbûya dê şermezar bikira

27 COTMEH 2026
Nerazîbûnên li Fransayê zêde dibin serdestan ditirsîne

Nerazîbûnên li Fransayê zêde dibin serdestan ditirsîne

24 COTMEH 2026
Fransa li ser pêya ye: Daxwaz jiyaneke wekhev û birûmet e

Fransa li ser pêya ye: Daxwaz jiyaneke wekhev û birûmet e

21 COTMEH 2026

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

  • Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Rûken Kilinç: Divê gorên Seîd Riza û hevalên wî bê eşkerekirin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji zaroktiya xwe heta girtîgehê evîna hunerê: Divê Kurd afirîner bin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Bi îşkenceyê tê girtin û niha nexweş e!

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Keskîn Bayindir: Guhertina cihê birêz Ocalan nabe şert û mercên azad

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika girtiyê nexweş: Kurê min nexweş e û 8 sal in min ew nedîtiye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji Wezareta Çandê bersivek sosret: Medreseya Feqiyê Teyran ne aîdî me ye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Polîsan bi ser avahiya Weşanxaneya Belkiyê de girt

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika Aştiyê: Ez hêza têkoşînê ji şehîdên xwe digirim

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • ‘Budçeya tendirustiyê ne li gor pêwîstiyên gel tê amadekirin’

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet

Ajansa Welat, bi nûçeyên taybet, dosya, lêkolîn, dîmen û deng civakê agahdar û ronî dike.

Bi şîara agahiyên rast û objektif weşanê esas digire, li ser şopa heqîqetê agahiyan belav dike.

Ajansa Welat bi nûçe û naverokên xwe dibe deng û rengê welat.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

Encamek nîn e
View All Result
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • KIRMANCKÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne