• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derbarê Me De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
21 MIJDAR 2026
Encamek nîn e
View All Result
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
Encamek nîn e
View All Result
Ajansa Welat
Encamek nîn e
View All Result

Kurdî hê jî rastî cihêkariyê tên

Omer Demîr / AW

10 GULAN 2026 - 09:58
Kategorî: ÇAND Û HUNER, MANŞET, ROJANE
A A
Stenbol – 15ê Gulanê di sala 2006an de wekî “Roja Cejna Zimanê Kurdî” hat ragihandin. Îro li Tirkiyeyê rewşa zimanê Kurdî her ku diçe ber bi xirabûnê ve diçe. Kovar, rojname gelek kêm tên çapkirin, tenê 2 qanal bi zimanê Kurdî weşanê dikin.

Di 15ê Gulana 1932an de, bi pêşengiya rewşenbîr û zimannasê Kurd, Celadet Elî Bedirxan û hevalên wî de Kovara Hawarê li bajarê Şamê bi tîpên latînî hat derxistin. Di 2006an de Tevgera Ziman û Perwerdehiya Kurdî (TZP Kurdî) 15ê Gulanê wekî “Roja Cejna Zimanê Kurdî” ragihand. Gelê Kurd jî ji sala 2006an ve her sal 15ê Gulanê weke Cejna Zimanê Kurdî bi bername û çalakiyên cur bi cur pîroz dike. Îro li ser zimanê Kurdî polîtîkayên bişaftinê tên meşandin. Li her qadê zimanê Kurdî tê tunehesibandin. Dewleta Tirkiyeyê bi taybetî cih nade zimanê Kurdî. Kovar û rojnamayên Kurdî kêm in, li dibistanan de mamosteyên Kurdî kêm in, xwendekarên ku beşên Wejaya Zimanê Kurmancî û Wejaya Zimanê Kirmanckî mezûn dibin nayên erkdarkirin. Dewlet bi awayekî aşkere li ser zimanê Kurdî polîtîkayên bişaftinê dimeşîne.

Mezûnên beşa Weje û Zimanê Kurdî nayên tayînkirin

Li Zanîngeha Mûşê, Çewlîgê, Artûklûyê, Dîcleyê û Mûnzûrê beşa Weje û Zimanê Kurmancî heye û li Zanîngeha Çewlîg û Mûnzûrê beşa Weje û Zimanê Kirmanckî jî heye. Li Zanîngeha Çewligê 30 xwendekar, Mûnzûrê 35 xwendekar, Mûşê 30 xwendekar, Dîcleyê 25 xwendekar, Artûklûyê jî 35 xwendekar hene. Bi giştî her sala 150 xwendekar li van beşên Weje û Zimanê Kurmancî û Weje û Zimanê Kirmanckî mezûn dibin. Di 14 salên dawî de, di 5 zanigehên cuda de 847 kes mezûn bûn. Lê belê ji 847 kesên ku mezûnbûne tenê 210 kes wekî mamoste hatin tayinkirin. Ev jî ji sedî %24,8 dike.

Li Tirkiyeyê tenê 157 mamosteyên Kurmancî û Kirmanckî hene

Li Tirkiyeyê bi giştî 59 hezar 362 xwendekar dersa Kurdî ya hilbijarte bijartiye. Îro li gorî daneyan çalak 157 mamosteyên Kurmancî û Kirmanckî hene. Ji wan 118 mamoste dersên Kurmancî, 39 mamoste jî dersên Kirmanckî didin. Xwendekaran bi wekhev em belav bikin ji her mamosteyekî re 375 xwendekar dikevê. Li gorî pisporan herî kêm divê 400 mamosteyên Kurmancî û Kirmanckî werin tayînkirin.

TRT Kurdî

Li gorî daneyên TUÎKê li Tirkiyeyê 536 qanalên televîzyonê heye. Ji van tenê 2 qanalên ku bi Kurdî weşanê dikin hene; yek TRT Kurdî ye, yek jî Zarok Tv ye. Zarok Tv di sala 2016an de ji aliye dewletê ve hatibû girtin lê piştî berteka gele Kurd dîsa hate vekirin. Li Tirkiyeyê bi fermî tenê 1 qenala Kurdî ya Televîzyonê heye. TRT Kurdî di sala 2015an de navê xwe guherand. Ji wê demê ve weşana Kurdî dike. Lê belê navê bajaran bi Kurdî nayên gotin, tenê kesên ku nêzî dewletê derdikevin qanalê, çand û hunera Kurdî bi awayekî rasteqîn nayê nîşandan.

Ji hezar û 300 kovaran tenê 10 wan Kurdî ne

Li gorî daneyan li Tirkiyeyê bi qasî 2 hezar rojname û kovar tên çapkirin. Ji van nêzî 750 rojname, nêzî hezar û 300 jî kovar in. Li Tirkiyeyê tenê Rojnameya Azadiya Welat weşana Kurdî dike. Azadiya Welat hefteyê carekî tê çapkirin. Hejmara kovarên Kurdî jî nediyar e, lê li gorî îstatîskan li Tirkiyeyê ji hezar û 300 kovaran tenê nêzî 10 kovar bi Kurdî tên çapkirin.

Etîket: 15ê GulanêcihêkarîKovarmamosteRoja Cejna Zimanê KurdîTZP Kurdî
Parve BikeTweetWhatsAppParve BikeParve Bike

Nûçeyên Din

Abdullah Ocalan: Ji Harpagos ve Kurd leşkertiya fermandarên cuda dikin

Abdullah Ocalan: Ji Harpagos ve Kurd leşkertiya fermandarên cuda dikin

3 MIJDAR 2026
Fransa li ser pêya ye: Daxwaz jiyaneke wekhev û birûmet e

Fransa li ser pêya ye: Daxwaz jiyaneke wekhev û birûmet e

21 COTMEH 2026
‘Ganî Rayberê şarê kurdan azad bibo û bi azadîye sîyaset bikero’

Omer Hayrî Konar: Azadî nayê dayîn, tê bidestxistin

17 COTMEH 2026
Ergîn Atabey: Duh zû bû, sibê dereng e, niha dema wê ye!

Ergîn Atabey: Duh zû bû, sibê dereng e, niha dema wê ye!

24 ÎLON 2026
Mahîr Dogan: Ji sêdarê ber bi maseya mizakereyê ve xeta berxwedanê biser ket

Mahîr Dogan: Ji sêdarê ber bi maseya mizakereyê ve xeta berxwedanê biser ket

17 ÎLON 2026
Egîtîm-Sen: Divê perwerdeya zimanê zikmakî bi qanûnan bê mîsogerkirin

Egîtîm-Sen: Divê perwerdeya zimanê zikmakî bi qanûnan bê mîsogerkirin

15 ÎLON 2026

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

  • Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Rûken Kilinç: Divê gorên Seîd Riza û hevalên wî bê eşkerekirin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji zaroktiya xwe heta girtîgehê evîna hunerê: Divê Kurd afirîner bin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Bi îşkenceyê tê girtin û niha nexweş e!

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Keskîn Bayindir: Guhertina cihê birêz Ocalan nabe şert û mercên azad

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika girtiyê nexweş: Kurê min nexweş e û 8 sal in min ew nedîtiye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji Wezareta Çandê bersivek sosret: Medreseya Feqiyê Teyran ne aîdî me ye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Polîsan bi ser avahiya Weşanxaneya Belkiyê de girt

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika Aştiyê: Ez hêza têkoşînê ji şehîdên xwe digirim

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • ‘Budçeya tendirustiyê ne li gor pêwîstiyên gel tê amadekirin’

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet

Ajansa Welat, bi nûçeyên taybet, dosya, lêkolîn, dîmen û deng civakê agahdar û ronî dike.

Bi şîara agahiyên rast û objektif weşanê esas digire, li ser şopa heqîqetê agahiyan belav dike.

Ajansa Welat bi nûçe û naverokên xwe dibe deng û rengê welat.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

Encamek nîn e
View All Result
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • KIRMANCKÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne