Wan – Welatiyên Wanê diyar kirin ku Wan ji erdhejeke nû re ne amade ye û gotin: “Ji ber xemsariya mutehîtan, bêliyaqetiya şaredariya mezin û ji ber polîtîkayên rantê, bajêr ji erdhejê re ne amade ye. Gel bi qedera xwe re rû bi rû maye.”
Li Wanê di van rojên dawî de erdhej pêk tên. Erdheja herî mezin bi pileya 5.2 pêk hat û li gelek navçeyan jî erd hejiya. Careke din rûyê xeter yê bajêr û bîranînên erdheja 2011an anî bîra xelkê bajêr. Erdheja ku bû sedema tirs û xofeke mezin, careke din nîqaşên “qelsbûna avahiyan” û “amadekariyên bajêr” xist rojevê. Li Wanê tê dîtin ku bêkontroliya di warê avahîsaziyê de û rêveberiya qeyiman her ku diçe zêdetir dibe. Di encama berjewendiyên mutehît, avahîsaz û qeyiman de li ser avahiyên bajêr kontroleke zanistî nayê kirin, avahî li ser hîmên qels tên avakirin. Welatiyan derbarê erdhejek mezintir a muhtemel de ji ajansa me re axivîn û nêrînên xwe vegotin.
‘Civakê wekî muşterî dibînin’
Welatî Robîn Degîrmencî bi bîr xist ku erdhêjên di demên borî de qewimîn xemsariya mutehîtan bû û got: “Pêncî sal beriya niha li navçeya Şaxê ya Wanê erdhêj çêbû, 2011ê li navenda Wanê çêbû û di demekî nêzîk de jî li Mereşê çêbû. Ji aliyê ewlehiyê ve ti amadehî nîn e. Her wiha ji aliyê çêkirina xaniyan ve jî pirsgirek heye, ji ber ku kontrol û liyaqet tune ye. 360 hezar mutehît hene, lê nasnameya wan ya çêkirinê tune ye. Civakê wekî muşterî ji xwe re dibînin, wisa nêzîk dibin. Şaredarî kontrola dike, lê ne bi liyaqetê, ne bi awayekî zanistî. Hinekî xemsar nêz dibe.”
Robîn Degîrmencî anî ziman ku erdhej dibe sedema koçberiyê û wiha got: “Taybetî jî di vê erdnigariyê de gelek koçberî çêbûn. Çêkirina xaniyan û ew projeyên bajarî, bi awayekî zanistî ne hatine çêkirin. Ji ber vê jî çi amadekarî ji bo erdhêjê nîn e. Gel bi qedera xwe re rû bi rû ye.”
‘Temel baş nehatine çêkirin’
Welatî Hayat Başak anî ziman ku avahiyên heyî baweriyê nadin wan û got: “Temelê van avahiyan baş çênekirine, hemû kevn in. Hostayên avahiya xwe li vir elimandine, ne rênçberên karê xwe ne, saxlem çênekirine.”
‘Temînata xaniyên nû nîn e’
Wêlatiyê bi navê Zayip Ozturk jî bi lêv kir ku di navbera şaredarî û avahîsazan de û di çêkirina avahiyan de nakokî hene û wiha axivî: “Di êrdhejê de zemîn pir girîng e. Niha li Wanê tiştekî hiqûqî naye kirin. Di navbera avahîsaz û şaredariyê de peymanek nehatiye çêkirin. Mutehît niha xaniyan wekî kolika çêdikin, çi temînata wê tune ye. Em ji derve lê dinêrin ku xanî wek xanî xuya dike, lê di nav de kolik e. Jiyana mirovan, kirine nava xaniyêk yek ode û du odeyan. Gelo ev rewş çiqas tendurist e? Wê îdeolojî, felsefe û jiyana mirovan di 20 metrekareyê de çawa pêş bikeve? Ev pirsgirêk ji bona her kesî gelek girîng e.”
‘Avahiyên bêbawerî di berpirsiyariya şaredariya mezin de ne’
Welatî Selahattîn Taş destnîşan kir ku çêkirina avahiyên bêbawerî û bêruhsat di berpirsiyariya şaredariya mezin de ye û ev yek anî ziman: “Avahî binecih çinekirine, qeyim tayînî ser şaredariyê kirine, şaredariyên me jî nikarin tiştek bikin. Şaredarî bi salan e di destê qeyim de ye, berpisyarê vî bajarî ew e. Divê dewlet li ser vê yekê bisekine.”
‘Divê avahiyên me saxlem bin ku em hewce konên xelkê nebin’
Welatî Mehmet Akçayaka diyar kir ku Wan ji bo erdêjeke nû ne amade ye û wiha axivî: “Ji ber ku li Wanê kontrol tune ye, Wan ji bo erdhejeke nû ne amade ye. Sala 2011an erdhêjeke bi pileya 7.2 çêbû. Me di wê erdhêjê de xwe dît ku Wezareta Hawirdorê û Bajarvaniyê tiştek nekir. Em dibînin ku ne tenê Wan, Tirkiye jî amade nîn e. Li Wanê avahî hemû bi dizî tên çêkirin û qatên qaçax avêtine ser, bêkontrol in û bêruhsat in. Li gelek taxan kontrola tapûyan tune ye. Çend roj berê jî Wan bi pileya 5.2 hejiya. Lewma divê em bingehên malên xwe saxlem çêbikin da ku em sibê hewceyî konên xelkê nebin.”
‘Qeyim rant û talan e’
Welatî Mehmet Bîlîcî jî ji îmara Wanê bi gazinc e û got: “Bi salan e îmar di destê qeyim de ye. Çi planên îmarê yên qeyim tune ye. Li ser rantê û bertîlê ji bo îmarê qadan vedike. Mînak, avahiya ku ez tê de me dema hat çêkirin, di binê wê de her wekî ku otopark heye dane nîşandan. Lê belê Bekir Kaya rûhsat neda, deh sala ma bêrûhsat. Dema şaredarî kete destê qeyim, bi bertîlê rûhsat wergirtin. Niha otopark nîşan didin lê otopark jî nîn e. Qateke zêde jî çêkirine. Ji xwe qeyim rant û talan e.”
