Şirnex – Dengbêjên Botanê têkildarî pêvajoyê axivîn û anîn ziman ku çareserkirina pirsgirêka Kurd bi qebûlkirina nasnameya Kurd û mîsogerkirina mafê perwerdehiya fermî ya zimanê Kurdî pêkan e.
Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan di 27ê Sibatê de banga Aştî û Civaka Demokratîk kir û bang li PKKê kir ku xwe fesix bike. Piştî banga Abdullah Ocalan PKKê jî biryara agirbestê da û piştre jî di 12ê Gulanê de encamnameya kongreya xwe ya 12emîn eşkere kir û ragihand ku xwe fesix kiriye. Piştî biryara PKKê nîqaşên çareserkirina pirsgirêka Kurd li Kurdistan, Tirkiye û cihanê di rojevê de ye. Lê tevî biryara PKKê ya fesixê jî Tirkiye gavên şênber neavetiye û êrişên Tirkiyeyê li ser hin deverên Başûrê Kurdistanê jî berdewam dikin. Gelê Kurd jî di vê pêvajoyê di qadan de piştgiriyê dide pêvajoya çareseriyê û daxwaza, berdana girtiyên siyasî, pêkhatina mafê perwerdehiya zimanê Kurdî û qebûlkirina nasnameya Kurd dike.
Dengbêjên li Şirnexê têkildarî pêvajoyê axivîn û destnîşan kirin ku çareserkirina pirsgirêka Kurd bi mîsogerkirina mafê perwerdehiya fermî ya zimanê Kurdî pêkan e.
‘Divê hemû beşên civakê piştgiriya pêvajoyê bikin’
Dengbêj Mihyedîn Deştelanî anî ziman ku weke dengbêj ew piştigirya banga aştî û civaka demokratik a Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan dikin û ev yek anîn ziman: “Di vê pêvajoyê de divê hemû kes destê aştiyê bide hev û bi hev dûr re ji bo pêkhatina aştiyê di nava hewldanê de bin. Ji bo aştî pêk were jî divê çi mafê Tirkan hebe, heman maf ji bo Kurdan û hemû netewên din jî hebin. Pêwîst e hemû zimanên li erdnîgariya Kurdistan û Tirkiyeyê tên axaftin mafê wan ên perwerdehiyê pêk were. Weke dengbêj jî xwesteka me ya sereke pêkhatina mafê perwerdehiya fermî ya zimanê Kurdî ye. Heta niha dengbêjan bi kilamên xwe ziman parastin e, em jî ji bo zimanê me neyê tune kirin divê perwerdehiya fermî ya zimanê Kurdî bê dayîn. Divê dengbêj jî ji bo pêkhatina aştiyê xebatên xwe bikin. Divê dewlet deriyên zindanan jî vebike û girtiyên siyasî bên berdan. Divê di nava komîsyona Meclisê de jî hemû pêkhateyên civakê cihê xwe bigrin. Heta niha çi qedexe li ser zimanê Kurdî hebû divê hemû bên rakirin. Heke zimanek perwerdehiya wê tune be ew ziman tune dibe. Lewma mafê perwerdehiyê heq e. Banga me li gelê me û hemû kesan ew e ku piştgiriyê bidin pêvajoyê aştiyê.”
‘Ji bo xelk bawer bike divê dewlet deriyên zindanan vebike’
Dengbêj Hecî Ehmedê Şirnexî jî bi lêv kir ku ji ber ne gavavêtina dewletê fikarên wan ji bo pêvajoyê hene û got: “Heta niha dewletê tu gaveke şênber neavêtiyê ku baweriya gel li pêvajoyê çêbibe. Ji bo bawerî pêk were divê dewlet deriyên zindanan vebike û di serî de girtiyên nexweş û hemû girtiyên siyasî bên berdan. Her wiha divê perwerdehiya fermî ya zimanê Kurdî were qebûlkirin. Em dixwazin zarokên me di dibistanan de perwerdehiya bi zimanê xwe bibîne. Bila hemû netew û bawerî bi awayekî wekhev bi hev re bi ziman û çanda xwe bikaribin bijîn. Çavê me jî li pêkhatina aştiyê ye. Em hêvî dikin ku ev pêvajo biçe serî û aramî û aştiyek were vî welatî.”
‘Tu tiştekî me ji netewên din ên dinyayê kêm nîn e’
Dengbêj Mihemedê Bato jî destnîşan kir ku ji bo çareseriya pirsgirêka Kurd divê di serî de mafê perwerdehiya fermî ya zimanê Kurdî were bicihanîn û wiha got: “Weke dengbêj em jî dibêjin divê ji bo pêvajo bi awayekî serkeftî encam bigire, divê mafê perwerdehiya fermî ya zimanê Kurdî pêk were. Her wiha divê deriyên zindanan vebibe û hemû girtiyên nexweş bên berdan. Ji bo çareserkirina pirsgirêka Kurd divê nasnamê û zimanê Kurdî bê qebûlkirin. Çi mafên Tirkan heye divê ew mafên Kurd û hemû netewan jî hebe. Em jî dixwazin weke hemû netewên dinyayê em jî bi ziman, çand û nasnameya xwe bijîn. Weke dengbêj em jî ji ber kilamên xwe gelek caran rastî astengî, binçavkirin û zextan hatine. Em jî dixwazin bikaribin kilamên xwe bi awayekî azad li her derê bibêjin. Banga Aştî û Civaka Demokratîk a birêz Abdullah Ocalan ji bo aştî û çareseriyê pirr girîng e. Divê gelê Kurd jî xwedî li vê bangê derbikeve li derdora birêz Abdullah Ocalan bibe yek.”
