Buroya Hiqûqê ya Sedsalê ya di warê hiqûqê û parastina Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan de bi rola xwe radibe, bi daxuyaniyekê bal kişand ser neheqî û êrişên li dijî Ocalan tên kirin. Buroya Hiqûqê ya Sedsalê diyar kir ku li dijî Abdullah Ocalan polîtîkaya nefretê û cihêkariyê tê kirin û ev kampanyaya reşkirinê ya li dijî Ocalan di heman demê de li dijî gelê Kurd e.
Buroya Hiqûqê ya Sedsalê ku parêzeriya Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan dike, daxuyaniyek nivîskî belav kir û bal kişand ser rewşa Ocalan û neheqî û heqareta ku lê tê kirin.
Daxuyaniya Buroya Hiqûqê ya Sedsalê bi vî rengî ye:
“Em niha di serdemeke girîng re derbas dibin ku tê de hewl tên dayîn da ku şert û merc werin afirandin ku pirsgirêka Kurd a ku xwedî paşxaneyeke dîrokî û siyasî ya nêzîkî du sedsalan e, li şûna ku di çarçoveyeke pevçûn û tundûtûjiyê de were sînordarkirin, li ser bingeheke siyasî û yasayî were çareserkirin. Ev demek e, hin derdorên curbecur gotinên manîpulatîf û provokatîf belav dikin ku li dijî birêz Ocalan in. Birêz Ocalan kesayeteke sereke ya pêvajoyê ye û derfeta nû da afirandin. Hemû hewldanên wî li ser wê yekê kom kirine ku vê derfetê veguherîne aştiyeke mayînde û çareseriyeke demokratîk.
Em baş di wê ferqê de ne ku ev zîhniyet a ku hewl dide giraniya dîrokî û siyasî ya pirsgirêka Kurd veşêre û pêvajoya berdewam ji çarçoveya wê ya bingehîn qut bike. Ev helwest dixwaze peşkê li lêgerîna aştî û demokrasiya civakê bixe. Ev bêtehamulî jî naxwaze şer û tundî biqede û dixwaze xwe li ser vê yekê bi rê ve bibe.
Kesên ku herî zêde ji dawîlêanîna şer aciz in, dixwazin pêvajoyê bikin ber rojevên xwe yên magazînî yên erzan. Ev kesên aciziya wan li hemberî pêvajoyê heye, ne ew kes in ku bedela mirovî aborî û civakî dabin. Rastiya ku ew kesên ku bi hemaseta ‘Malên bêsewax’ şovenîzmê gur dikin û di heman demê de naxwazin tawîzê bidin konfortiya xwe. Ew dixwazin ku her tim mirovên ku bedel dane, dîsa bedel bidin. Dixwazin xwe li ser rijandina xwîna mirovan bi rê ve bibin.
Ev çembera ku nijadperestî û gotinên nefretê geş dike, wisa difikire ku civaka Tirkiyê bi çend dirûşman, agahiyên şaş û gotarên provokatîf dikare bi hêsanî were manîpulekirin. Ev tiştê ku ew kesên ku wêrekiyê dikin bîranîn û şiyana ramanên rexneyî ya gel biçûk bibînin û siyaseta xwe li ser texmînên wiha ava dikin ji bo vê civakê vê yekê rewa dibînin.
Li herêmeke wekî Rojhilata Navîn ku tê de birêz Ocalan, bi rêberiya felsefeya ‘Jin, Jiyan, Azadî’, azadiya jinan wekî hêmaneke bingehîn a azadiya civakî dibîne û li gorî vê yekê têkoşînê kiriye, divê mirov hêvî bike ku kesên li ser wî diaxivin, qet nebe divê derbarê wî de xwedî zanîn bin û xwedî wê astê bin ku dikaribin tiştekî bêjin. Lê belê di heman demê de ev jî xuya ye ku em ji zîhnihiyetek wiha ku nijadperestiyê dike û dijminê jinan e jî ne li benda wê astê ne
Mijarek din a manîpulasyonê jî nîqaşa li ser ‘mal-konuta’ li Îmraliyê ye. Ev mal ji bo pêşvebirina pêvajoyê û xebatên siyasî û hiqûqî li pêş bikevin hewcedariyek sereke ye. Lê belê vê malê ku tê nîqaşkirin ji rastiya wê dûr dixin û veguherandine amûra sorkirinê û dixwazin bi meseleya malê reşkirinê bikin.
Bêguman, înkara gelê Kurd a ku sed sal in tê domandin, têgihiştina li ser Ocalan a ku ji aliyê dewletê ve di 50 salên borî de hatiye avakirin û rejîma Îmraliyê ya ku 27 sal in li cih e, derfet daye van hêzan ku bêperwa tevbigerin. Hêzên siyasî yên ku hewl didin pirsgirêka Kurd di çarçoveya rejîmeke înkar û tundûtûjiyê de çareser bikin, heta îro, di şexsê birêz Ocalan de êrişkirina têkoşîna gelê Kurd a mafdar û belavkirina gotinên nefretê wek rêbaz pejirandine. Ji aliyê hemû çavdêrên bêalî ve tê qebûlkirin ku Birêz Ocalan di nav civaka Kurd ya ku li erdnîgariyeke berfireh belav bûye de xwedî hêza temsîliyeteke xurt e, kesayetekî xwedî pêbawerî û piştgiriya herî mezin e. Ji ber vê yekê, aşkere ye ku armanca sereke ya kampanyaya nêrîna neyînî ya ku li dijî Birêz Ocalan tê meşandin, gelê Kurd e.
Em van înîsiyatîfên ku mafên şexsî yên birêz Ocalan binpê dikin, di şexsê wî de gelê Kurd piçûk dixin, rûmeta wî dikin armanc, û nêrîneke nijadperest û kolonyalîst nîşan didin, red dikin.
Em bi tevahî haydar in ji armancên provokasyona ku ji aliyê wan kesên ku, bêyî ku girêdana wan a siyasî çi be, zimanekî faşîzan, helwestên dijcivakî û zayendperestiya baviksalarî tawanbar kirine, ji bo hedefgirtina Ocalan bi kar tînin.
Û tam ji ber vê sedemê ye ku nîqaşa li ser statuyê girîng û biqîmet e. Ji ber ku derfetên birêz Ocalan ên ji bo xweîfadekirin û parastina helwesta xwe ewqas bi berfirehî hatine paşguhkirin, divê şert û merc werin afirandin da ku ew bikaribe rêya aştiyê nîşan bide. Daxwaza statuyê pêdiviya afirandina wan şertan e ku bi rêya wan her tiştê ku divê gel bizanibe, bikaribe rasterast ji aliyê partiya têkildar ve, ji çavkaniyên yekem û bi awayekî şefaf were pêşkêşkirin. Her wiha statu tê wateya ku divê ev derdorên gendel destên xwe ji jiyana gel, ji aramiya wan a derûnî û ji nirxên wan ên exlaqî vekişînin; ev tê wateya ku divê rê li ber wan were girtin ku li dijî lêgerîna vî welatî ya ji bo demokrasî û aştiyê provokasyonê bikin.
Çawa ku di pratîka dadweriyê de gotinên nijadperest û nefretê yên li dijî Kurdan hatine armanckirin bi giranî hatine paşguhkirin, her wiha gotinên weha yên li dijî birêz Ocalan jî heta îro di derveyî çarçoveya dadweriyê de mane û bi vî awayî rê li ber wan hatiye vekirin ku di qadên siyasî û giştî de cih bigirin. Ji bo ku Tirkiye xwe ji pratîkên yasayî yên keyfî û otorîter rizgar bike, divê ew pêşî bi rabirdûya xwe ya yasayî re rûbirû bibe.
Helbet, pêwist e ku pêvajoya ‘Aştî û Civaka Demokratîk’ bê nîqaşkirin, ku hemû beşên civakê nêrîn û helwestên xwe bînin ziman û ku helwestên avaker û rexnegir di qada giştî de bên nîşandan. Lêbelê, divê hemû alî çi alîgirên pêvajoyê bin, çi jî dijberên wê misoger bikin ku ev yek li ser bingeheke herî kêm a exlaqî û mirovî pêk were. Em her wiha dixwazin aşkere bikin ku em ê li dijî her gotinên berevajî, di çarçoveya qanûnê de bersivên pêwîst bidin û însiyatîfên pêwîst bigirin.
Têgihiştinên sedsalê hildiweşin. Hewldana ber bi komareke demokratîk û civakeke demokratîk ve, soza welatekî dide ku tê de hemû cudahî dikarin li ser bingeheke azad û wekhev bi hev re bijîn. Desthilata talankaran diheje û tevliheviya ku em îro şahidê wê ne, tam ji vir tê.
Em careke din dixwazin aşkere bikin ku em ê mafên birêz Ocalan yê ku doza wî wekî ‘naparêzbar’ tê nîşandan û her wiha mafên Kurd û hemû bindestan, di her şert û mercî de biparêzin.
21ê Îlona 2026an
Buroya Hiqûqê ya Sedsalê.”
