• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derbarê Me De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
21 MIJDAR 2026
Encamek nîn e
View All Result
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
Encamek nîn e
View All Result
Ajansa Welat
Encamek nîn e
View All Result

Aştiya bi rûmet

Rojger Botan

24 TÎRMEH 2025 - 08:03
Kategorî: ANALÎZ-DOSYE, MANŞET
A A

Samuel Noah Kramer, di pirtuka xwe ya “Dîrok Ji Sumerê Destpê Dike” de serdema civaka xwezayî û şaristaniyê bi zimaneke wêjeyî şîrove dike. Nemaze di serdema destpêka şaristaniyê re civak, bi rûyê dewlet, desthilatdarî, serdestî û bindestiyê re rû bi rû dimîne. Cara yekemîn di serdema Sumeriyan de bê dadî, ne wekhevî, bê wijdanî û bi taybetî jî rûyê şer ên giran tê dîtin.

Civaka xwezayî ango civaka neolîtîkê ji ewqas têgehên şaristaniyê re biyanî ne. Lewre hem di aliyê sosyolojiyê hem jî ji aliyê psîkolojiya civakê re, şaristanî û dewlet têgehên ji derveyî civakê ne. Ev sazî ne ji nava civakê derketine. Civaka xwezayî bi hezaran salan bi meclîs û komunan xebatên civakî, aborî, polîtîk û hwd. dimeşînin.

Ji ber wê jî şaristaniya Sumeriyan li dijî hemû nirxên civakî derdikeve ser dika dîrokê. Di hemû beşên civakî de bîrdoziya kirde-bireserî bi pêş dikeve. Li şûna hemû xebatên xwedawendan, xweda û qiralên zilam cih digirin. Li şûna meclis û komunên civakê burokrasiya dewletê cih digire. Şerên dijwar ên li dijî hevdû, dikeve pêşiya xema ewlehiya civakî. Li şûna cênikên xwedawendan Zîggûratên dewletê cih digire û bi vî rengî tu tiştek ji reng û rewşa civaka xwezayî namîne.

Civak di her gotinên xwe de xwedayên Sumeriyan, her carê li dijî şerên giran aştiya bi rûmet berz dike. Yên ku şer derdixînin ew in û di encamê de dibînin ku bi şer hem civak hem jî dewlet winda dike. Gotina “Amargî” ango bêrikirina civaka xwezayî û azadiyê di vê serdemê de tê gotin. Ji aliyê derûnî ve civakek nexweş derdikeve. Bêrikirina azadî û aştiyê tê kirin. Lê şer bi dawî nabin. Dîsa bêrîkirina maf, dad û exlaqî û wijdanî tê kirin. Lê bêdadî, bêwijdanî û bêexlaqî serwer dibe.

Di her hawirê de tişta ku ji aliyê herkesî ve tê gotin aştî ye. Di serdema civaka xwezayî de aboriya civakê di asta herî jor de ye. Her dema ku berhemê zêde ji cotkariyê derdikeve civak, vê rewşê wekî cejnan pîroz dikin. Hemû mirov di nava hevsengiyek aştiyane de dijîn. Zarok di nava kêfxweşiyê de dijîn û dayikên zanist fikr û ramanên xwe di her hawirê de ji civakê re parve dikir.

Lê bi şaristanî û dewletê re ev rewş bi temamî ji holê radibe. Ya rast 5 hezar salin mirovahî ji aştiyê re bi hesret e. Nemaze gelê Kurd, Suryan, Ermen, Êzîdî û hemû gelên li Kurdistan û Mezopotamyayê dijîn 5 hezar salin hesretê aştiyek bi rûmet in.

Ji serdema şaristaniya Sumeriyan ve welatê Mezopotamyayê ji aliyê dewlet û desthilatdariyan ve tê dagirkirin. Ji bilî şer, kuştin, pevçûn û qetlîaman vî welatê 5 hezar salin tiştek din ne dît. Gelên li vê erdnîgariyê dijîn wekî dîroka xwe ya şanaz û rûmet daxwaza aşitiyek bi nirx û hêja dikin.

Heta niha ji şaristaniya Sumeriyan heta şaristaniya kapîtalîst, mirovahiya cîhanê tu xêrek ji van pergalan ne dît. Civaka Kurdistanê wekî heman bêrîkirina amargiya Sumeriyan a aştiyê, bêrîkirina welatek azad tîne. Pergala şaristaniyê êdî nema dikare li pêşiya vê daxwaza civakê bisekine.

Rêber Abdullah Ocalan, ji sala 1993an ve ji bona aştiyek bi rûmet destê xwe dirêj dike. Ev dest dirêjkirina bi deh hezaran salane. Gelê Kurd di her dema dîrokê de li berxwe dida û hebûna xwe parast. Di sedsala 20 û 21emîn de jî ev bi PKKê pêk hat. Lê êdî dema aştiyek bi rûmet e.

Destê ku Rêber Ocalan dirêj kirî hîna jî baş nehatiye girtin. Hîna jî bê biryariya şer û aştiyê heye di nava dewlet û desthilatdariyê de. Lê gelê Kurd ji aştiyê re teqez e. Gelê Kurd û Kurdistanî dîroka xwe baş dizane û xwedî li vê yekê derdikevin. Gelê Kurd bêrîkirinek dîrokî dijî û bi Rêber Ocalan re ye.

 

Etîket: aştîcivaka xwezayîpêvajoRojger Botan
Parve BikeTweetWhatsAppParve BikeParve Bike

Nûçeyên Din

Keskîn Bayindir: Guhertina cihê birêz Ocalan nabe şert û mercên azad

Keskîn Bayindir: Guhertina cihê birêz Ocalan nabe şert û mercên azad

20 MIJDAR 2026
Perîşan: Divê wêje dahurandina nakokiyên civakê bike  Zal: Nivîskar divê serbixwe û avakar bin

Perîşan: Divê wêje dahurandina nakokiyên civakê bike
Zal: Nivîskar divê serbixwe û avakar bin

19 MIJDAR 2026
Welatiyên Amedê: Dema aştî pêk hat dê aborî jî baş be’

Welatiyên Amedê: Dema aştî pêk hat dê aborî jî baş be’

15 MIJDAR 2026
Çîgdem Dogû: Derenghiştina pêvajoyê bi xwe re metirsiyên mezin tîne

Çîgdem Dogû: Derenghiştina pêvajoyê bi xwe re metirsiyên mezin tîne

10 MIJDAR 2026
Dayika gerîla û leşker ji bo aştiyê destên hev girtin

Dayika gerîla û leşker ji bo aştiyê destên hev girtin

2 MIJDAR 2026
‘Nêzîkatiya dewletê ya pêvajoyê bêbaweriyê ava dike’

‘Nêzîkatiya dewletê ya pêvajoyê bêbaweriyê ava dike’

1 MIJDAR 2026

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

  • Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Rûken Kilinç: Divê gorên Seîd Riza û hevalên wî bê eşkerekirin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji zaroktiya xwe heta girtîgehê evîna hunerê: Divê Kurd afirîner bin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Bi îşkenceyê tê girtin û niha nexweş e!

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Keskîn Bayindir: Guhertina cihê birêz Ocalan nabe şert û mercên azad

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika girtiyê nexweş: Kurê min nexweş e û 8 sal in min ew nedîtiye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji Wezareta Çandê bersivek sosret: Medreseya Feqiyê Teyran ne aîdî me ye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Polîsan bi ser avahiya Weşanxaneya Belkiyê de girt

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika Aştiyê: Ez hêza têkoşînê ji şehîdên xwe digirim

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • ‘Budçeya tendirustiyê ne li gor pêwîstiyên gel tê amadekirin’

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet

Ajansa Welat, bi nûçeyên taybet, dosya, lêkolîn, dîmen û deng civakê agahdar û ronî dike.

Bi şîara agahiyên rast û objektif weşanê esas digire, li ser şopa heqîqetê agahiyan belav dike.

Ajansa Welat bi nûçe û naverokên xwe dibe deng û rengê welat.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

Encamek nîn e
View All Result
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • KIRMANCKÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne