Hevserokê Giştî yê DEM Partiyê Tuncer Bakirhan anî ziman ku ji bo pêşvêçûna pêvajoyê divê gavên pêwîst demildest bên avêtin û wiha got: “Bahçelî jî got hewcehî bi xwe mijûlkirinê tune ye. Lê ji kê re dibêje? Kî divê gav biavêje? Divê gavên pêwîst demildest bên avêtin. Ji bo wê jî bêyî çêkirina qanûnan dikarin biryarên Dadgeha Mafê Mirovan a Ewropayê pêk bînin û sepanên qeyiman bi dawî bikin.”
Hevserokê Giştî yê DEM Partiyê Tuncer Bakirhan di komcivîna partiya xwe de li Meclîsê axivî. Tuncer Bakirhan bi Kurdî xêrhatina mevanan kir û 8ê Nîsanê Roja Romanan bi bîr xist û pîroz kir û got ku ew ji bo hemû gel û baweriyan baweriyê dixwazin. Tuncer Bakirhan ji Federasyona Şoreşgerên 78an ku weke mêvan beşdarî komcivînê bûn jî silav kir û bixêrhatina wan kir.
Tuncer Bakirhan anî ziman ku şer li ser rêya enerjiyê tê kirin û wiha axivî: “Kapîtalîzm her tim bi krîzan jiyana mirovan kiriye tengasiyê û bûye bela serê mirovahiyê. Birêz Abdullah Ocalan di hevdîtinê de bal kişandibû ser xeta Amerîka û Îsraîlê û Xeta Îngilistanê û xeta demokrasiyê. Ew xeta demokrasiyê xeta me ye ku wekhevî û azadiya civakê diparêze. Li Îranê jî em maf û azadiya gelên Îranê diparêzin. Em Îranê û Rojhilata Navîn weke petrol û gaza xwezayî/sirûştî nanêrin. Tirkiye jî divê ne bi kodên berê bi kodên aştî û civakî polîtîkayê pêş bixe. Em her tim zimanê aştiyê û hiqûqê pêş dixin lê aliyek heye her tim Kurdan wisa parçe dike dibêje, ‘Kurdên baş û xirab’. Ew ziman xizmeta aştiyê nake. Bi parçekirina Kurdan tu kes nikare bigihîje tu cihî. Kurd dixwazin bi dewletên di nav de dijîn re pirsgirêkên xwe çareser bikin. Li Îranê jî Kurd dixwazin pirsgirêkên xwe bi dewleta Îranê re pirsgirêka xwe çareser bikin. Lê divê ew dewlet jî ji maf û azadiya Kurdan re rêzê bigirin. Heke Îran, Tirkiye, Iraq û Sûriyê rêzê ji mafê Kurdan re bigirin, dê di warê meseleyên xwe yên navxweyî de xurt bibin.”
‘Divê gavên pêwîst demildest bên avêtin’
Tuncer Bakirhan bal kişand ser pêvajoya Aştî û Civaka Demokratîk û wiha dirêjî da axaftina xwe: “Di vê pêvajoyê de li benda sekinandina piştrastkirinê pêvajoyê bimînin dê pêvajo bi derengî bikeve û ev yek xizmeta kesên li dijî pêvajoyê dê bike. Birêz Devlet Bahçelî jî got hewcehî bi xwe mijûlkirinê tune ye. Lê ji ke re dibêje? Kî divê gav biavêje? Gavên pêwîst demildest biavêjin. Ji bo wê jî bêyî çêkirina qanûnan dikarin biryarên Dadgeha Mafê Mirovan a Ewropayê pêk bînin û sepanên qeyiman bi dawî bikin. Ji bo aştiyê em li her derê digerin. Dem dema mezinkirina aştiyê ye. Hemû kes li pey edalet û hiqûqê ye.”
Bertek nîşanî zextên desthilatê yên li ser muxalefetê da
Tuncer Bakirhan bertek nîşanî zextên desthilatê yên li ser muxalefetê da û wiha pê de çû. “Desthilat ji bo çewisandina muxalefetê hiqûqê bikar tîne. Ji desthilatê re hiqûqa cuda û ji muxalefete re cuda nabe. Heke gendelî û neqanûnî hebe bila bê lêkolînkirin. Em li dijî gendliyê ne. DEM Partî ji vê re amade ye. Lê gelo hûn amade ne? Dizanin ku heke gendelî were kirin dor dê bê wan jî. Wezîrê Karên Hundir dibêje hezar û 48 şeredariyan re lêpirsîn hatiyê vekirin. Ji van şaredariyên derbarê wan de lêpirsîn hatiye destpêkirin 472 şaredarî yên AKPê ne, 217 şaredarî yên CHP, 78 şaredarî yên MHP ne û 16 şaredarî jî yên DEM Partiyê ne. Herî kêm şaredariyên me ne. Yanî şeredariyên herî zêde derabarê wan de lêpirsîn hatiyê destpêkirin ên AKPê ne. Lê çima sepana qeyiman ji bo muxalefetê tê sepandin ji AKPê re nayê sepandin? Ew jî tê wateya hiqûq li gorî partiyan pêk tê. Em ji birêz Wezîr re dibêjin; ev çawa hiqûq e. Em hiqûqeke wisa qebûl nakin.”
Bang li desthilatê û muxalefetê kir
Tuncer Bakirhan bang li desthilatê û muxalefetê kir ku werin cem hev û wiha got: “Em di vê gengaşeya Rojhilata Navîn de ji bo li Tirkiyeyê aramî pêk were bang li desthilatê û muxalefetê dikin ku werin cem hev. Heke di siyasetê de rewşeke asayî pêk were aborî jî wê baş bibe. Divê akademîsyenên aştiyê demildest vegerin ser karê xwe. Malbatên qurbaniyên Dîloavasiyê jî hatine vir. Em ji wan re careke din sersaxiyê dixwazin. Ev bûyer jî ji ber xemsariya rayedaran û şaredariyê pêk hat. Hê jî lêpirsîneke bi bandor nehatiye destpêkirin. Daxwaza malbatan ew e ku li Meclîsê de ji bo lêkolînkirinê û pêkanîna edaletê komîsyonek bê avakirin. Weke DEM Partiyê em piştgiriya vê daxwazê dikin û weke DEM Partî em ê her tim li cem malbatan bin.”
‘Di navbera xizan û dewlemendan de cudahiyeke mezin heye’
Tuncer Bakirhan bal kişand ser krîza aborî ya li Tirkiyeyê her ku diçe dijwar dibe jî diyar kir ku di navbera xizan û dewlemendan de cudahiyeke mezin heye û got: “Êdî kesên teqawîd û bi meaşa asgarî dixebitin nikarin debara xwe bikin. Li vir şerê tune ye lê şerê aboriyê heye. Zamên tên kirin bandoreke mezin li ser debara mirovan dike. Yên ku vê meaşa asgarî diyar dikin bila werin ji me re bêjin dê çawa bi van peran debara xwe bikin? Êdî fabrîkayên tekstîlê tên girtin. Divê polîtîkayeke ku bikaribe pêşiya krîzê bigire û piştgiriya welatiyan bike ku bikaribin debara xwe bikin bê lipêşxistin. Her wiha divê qada aboriyê jî bê demokratîkirin. Divê bi nêrîneke demokratîk li aboriyê binêrin û debara hemû welatiyan bifikirin.”
Tuncer Bakirhan bal kişand ser talankirina xwezayê ya li navçeya Gimgimê ya Mûşê û got ku ew li dijî talana xwezayê ne û divê polîtîkayeke parastin û pêşxistina ekolojiyê bê afirandin.
