• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derbarê Me De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
21 TEBAX 2026
Encamek nîn e
View All Result
  • ROJANE
    Mazlûm Ebdî: Qonaxa entegrasyonê ya nava saziyên dewletê bi dawî bû

    Mazlûm Ebdî: Qonaxa entegrasyonê ya nava saziyên dewletê bi dawî bû

    DEM Gençê pankartên ‘Şehîd namirin’ daliqandin

    DEM Gençê pankartên ‘Şehîd namirin’ daliqandin

    Li Enqereyê nêzikî 100 karker dîsa hatin binçavkirin

    Li Enqereyê nêzikî 100 karker dîsa hatin binçavkirin

    Komkujiya Pirsûsê di meha 133an de ye: Em dev ji têkoşînê bernadin

    Komkujiya Pirsûsê di meha 133an de ye: Em dev ji têkoşînê bernadin

    Hesabê Xê yê Ajansa Mezopotamyayê hate astengkirin

    Hesabê Xê yê Ajansa Mezopotamyayê hate astengkirin

    Tulay Hatîmogûllari: Divê demildest girtiyên ESPê werin berdan

    Tulay Hatîmogûllari: Divê demildest girtiyên ESPê werin berdan

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
    Mazlûm Ebdî: Qonaxa entegrasyonê ya nava saziyên dewletê bi dawî bû

    Mazlûm Ebdî: Qonaxa entegrasyonê ya nava saziyên dewletê bi dawî bû

    DEM Gençê pankartên ‘Şehîd namirin’ daliqandin

    DEM Gençê pankartên ‘Şehîd namirin’ daliqandin

    Li Enqereyê nêzikî 100 karker dîsa hatin binçavkirin

    Li Enqereyê nêzikî 100 karker dîsa hatin binçavkirin

    Komkujiya Pirsûsê di meha 133an de ye: Em dev ji têkoşînê bernadin

    Komkujiya Pirsûsê di meha 133an de ye: Em dev ji têkoşînê bernadin

    Hesabê Xê yê Ajansa Mezopotamyayê hate astengkirin

    Hesabê Xê yê Ajansa Mezopotamyayê hate astengkirin

    Tulay Hatîmogûllari: Divê demildest girtiyên ESPê werin berdan

    Tulay Hatîmogûllari: Divê demildest girtiyên ESPê werin berdan

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
Encamek nîn e
View All Result
Ajansa Welat
Encamek nîn e
View All Result

Têkçûyîna Faşîzma kesk

Rojger Botan /AW

2 ÇILE 2025 - 08:45
Kategorî: ANALÎZ-DOSYE
A A

Ji sala 1970an û heta niha bê navber pergala kapîtalîst û modela wê ya netew-dewlet di rojhilata Navîn û nemaze di Kurdistanê de krîzeke ber bi çav dijî. Ev krîz lewre êdî ber bi îflas bûnê we diçe. Ji qirna 16emîn ve ango ji belavbûna vê modernîteyê ya cîhanê û heta îro her ku kapîtalîzmê krîzek jiyî xwe nû kir, alternatîfên nû ava kir, xwe restore kir û bi vî awayî xwe ji krîza heyî rizgar kir.

Di van 60 salên dawî de ev krîz êdî wekî krîza strukturel ango krîza bingehîn lê hatiye. Bi taybetî jî ji bo pergala kapîtalîst li Asya û Rojhilata Navîn serweriya xwe xurt bike ji salên 1970yî û şûn ve ji bo ku pêşiya fikra demokrasî û sosyalîzmê bigire bîrdoziya îslama siyasî ango faşîzma kesk bi kar anî. Ji bo ku di Rojhilata Navîn de hêza Sovyetan teng bike û derbixe ev bîrdozî hat bikaranîn. Li Kurdistan û Tirkiyeyê jî ji bo ku pêşî li PKKê bê girtin bi heman rêbazê ji salên 1980î û şûn ve ev bîrdozî xwe wekî faşîzma kesk a Tirk vesaz kiribû.

Heta ku desthilatdariya AKPê di sala 2002an bê ser kar bê navber di şexsê Kenan Evren, Tansû Çîller û Necmettîn Erbakan de ev faşîzma kesk li dijî gelê Kurd û hestên wan ên îslamparêz hat bikaranîn. Bi destê Hizbillahê sedan Kurd hatin qetilkirin, gundên wan hatin şewitandin û bi sedan jî hîna aqûbetê wan ne zelal e. Bi van rê û rêbazên dij-mirovî xwestin pêşî li PKKê bigirin.

Piştî ku desthilatdariya AKPê, bi dîtbariyek wekî îslama nerm ketin nava gel. Bîrdoziya faşîzma kesk a Tirk di şexsê AKPê de vesaz bibû. Her çiqasî xwe wekî îslama nerm nîşan dabe jî, bingeha xwe ji îslama radîkal, fûndementalîst û ji îxwan-î muslîm digire.

Di salên 90î de bi Hizbillaha îslama radîkal hebûna Kurdan kiribûn hedef. Lê bi desthilatdariya AKPê re bi Cemaeta Fethûllah ketibûn di nava Kurdistanê de û bi dibistan, komele, malên cemaetê, sohbetên dînî, aboriya têr û tije dixwestin Kurd û zarokên Kurdan bi pişavtînin û bi vî rêbazî careke din pêşî li Tevgera Azadiya Kurd û Tevgera Siyasî ya Kurd bigirin.

Di nava van 60 salan de ne tenê li Kurdistanê, li her deverê Asya û Rojhilata Navîn hat xwestin ku faşîzma kesk û Tirk serwer bibe. Bi El-Kaîde, El Nûsra, DAIŞ û Artêşa Sûriya Azad û hwd. ev bîrdozî tu tişt nema ku bi serê gelan de bînin. Erdogan jî bi van rêxistinan re tevgeriya, heta xwe wekî Xelîfeyê wan îlan kir û bi vî awayî destdirêjiya li nirxên Kurdan berdewam kir.

Herî dawî ji daneheviya hemû rêxistinên radîkal ve Heyet Tehrîr eş-Şam derket holê. Berdewamiya faşîzma kesk e ev rêxistin. Di 27ê Mijdarê de êrîşê rejîma Esad kirin û di nava 4-5 rojan de gelek cih bi dest xistin. Xelîfeyê wan Erdogan jî di cih de daxuyanî dabû û daxistina Esad wekî serkeftina xwe nîşan dabû. Lewre ev rewş ne serkeftine berevajiya wê dagirkirin e.

Piştî ku HTŞ hatî ser kar herkesî hêvî dikir ku li Sûriyeyê wê rêveberiyeke demokratîk bê ava kirin. Lewre di nava çend rojan de derket holê ku heta niha rewşekî bi vî rengî nîne berevajiya wê qetlîam û êrîş dijwartir bûne. Li Lazkiye, Hema û Tartûsê bi rojane gelê Ereb ên Elewî qetil dikin.

Êdî dem hatiye ku ev aqilê faşîst a kesk bi temamî ji Kurdistan û Rojhilata Navîn bê derxistin. Bi rojane dewleta Tirk û çeteyên wan di bendeva Tişrîn û Qereqozaxê de xitimîne û têk diçin. Şervanên HSDê têkçûna dîrokî li wan dide jiyîn. Erdogan dike û nake nikare vîna gelê Kurd, Ereb, Ermen û Suryan a li vir bişkîne. Bi hemû derfetan êrîş dike ji bo ku statuya li vir tasfiye bike. Lê êdî dem hatiye ku êdî ev bîrdoziya faşîzma kesk û Xelîfeyê wan Erdogan nefesê negire. Lewre berxwedana bendava Tişrîn û Qereqozaxê derî li Îmraliyê vekir û ev hevdîtina bi Rêber Abdullah Ocalan re têkçûyîna Erdogan û faşîzma kesk a Tirk dê careke nîşan bide.

Parve BikeTweetWhatsAppParve BikeParve Bike

Nûçeyên Din

Mazlûm Ebdî: Qonaxa entegrasyonê ya nava saziyên dewletê bi dawî bû

Mazlûm Ebdî: Qonaxa entegrasyonê ya nava saziyên dewletê bi dawî bû

20 TEBAX 2026
DEM Gençê pankartên ‘Şehîd namirin’ daliqandin

DEM Gençê pankartên ‘Şehîd namirin’ daliqandin

20 TEBAX 2026
Nobeta li Gimgimê ya li dijî JESê hatiye destpêkirin bênavber didome

Nobeta li Gimgimê ya li dijî JESê hatiye destpêkirin bênavber didome

20 TEBAX 2026
Li Enqereyê nêzikî 100 karker dîsa hatin binçavkirin

Li Enqereyê nêzikî 100 karker dîsa hatin binçavkirin

20 TEBAX 2026
Li Silopya berteka li dijî santrala termîkê: Demildest bigirin

Li Silopya berteka li dijî santrala termîkê: Demildest bigirin

20 TEBAX 2026
Komkujiya Pirsûsê di meha 133an de ye: Em dev ji têkoşînê bernadin

Komkujiya Pirsûsê di meha 133an de ye: Em dev ji têkoşînê bernadin

20 TEBAX 2026

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

  • Qanûna çarçoveyî di rojnameya fermî de hat ragihandin

    Qanûna çarçoveyî di rojnameya fermî de hat ragihandin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • DEM Gençê pankartên ‘Şehîd namirin’ daliqandin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Koma Berxwedan: Em ê bi huner û muzîka xwe rola xwe bilîzin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Qanûna Çarçoveyî hat weşandin: Ji niha û şûn ve dê çi bibe?

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • ‘Ji bo avakirina civakeke demokratîk em dixwazin vegerin welatê xwe’

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji hunera xwedawendan ber bi siberojê ve muzîka Kurdî – 5
    Hîvron: Hişê çêkirî naafirîne, kom dike, tevlihev dike

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Erdogan: Bila ser xêrê be

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • ‘Qanûna çarçoveyê deriyek vekir, divê êdî em wî deriyê bi temamî vekin’

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Abdullah Zeydan: Girêdayî pêvajoyê dê polîtîkayên qeyim ji holê rabin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet

Ajansa Welat, bi nûçeyên taybet, dosya, lêkolîn, dîmen û deng civakê agahdar û ronî dike.

Bi şîara agahiyên rast û objektif weşanê esas digire, li ser şopa heqîqetê agahiyan belav dike.

Ajansa Welat bi nûçe û naverokên xwe dibe deng û rengê welat.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettîn Kiliç

Berpirsiyara Karên Nivîsan: Medya Bal

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

Encamek nîn e
View All Result
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • KIRMANCKÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne