• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derbarê Me De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
21 MIJDAR 2026
Encamek nîn e
View All Result
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    TOHAV parêzerên Kurd ên hatine qetilkirin bi bîr anî

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    Zarokan ji bo Ocalan wêne xêz kirin

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    YNK û PDKê li Hewlêrê hevdîtin pêk anîn

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Tulay Hatîmogullari: Ji bo pêvajoyê piştgiriya herî xurt berdana girtiyên nexweş e

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    Aqûbeta jinên ku hatine qetilkirin û windakirin pirsîn

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

    ‘Bi avakirina komînan em ê di vê pêvajoyê de bigihijin serkeftinê’

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
Encamek nîn e
View All Result
Ajansa Welat
Encamek nîn e
View All Result

Navenda parvekirina jiyanê: Komun

Mehmet Alî Ertaş / AW

2 TÎRMEH 2025 - 08:28
Kategorî: ANALÎZ-DOSYE
A A
Pergala komunê pergala jiyana hevpar e. Navenda parvekirina jiyana mirovahiyê ye. Navenda civakbûyînê ye. Navenda meşa hevpar a ber bi siberojê ye.

Komun koka xwe ji komê digire. Koma mirovan. Koma mirovên ku bi hevre di nava tifaq, yekîtî, karbeşî, hevsengiyê de dijîn in. Bi hevre xwarin dixwin, bi hevre xwe diparêzin, bi hevre neçîrê dikin, bi hevre li xwarinê digerin û bi hevre dijîn. Bi hevre hildiberînin. Êşên wan û şahiyên wan hevpar in. Hemû jiyana wan bi hevre ye. Bi hevre têr in û bi hevre birçî ne. Komun di heman demê de klan e. Koma mirovan a biçûk e. Civaka ku têkiliyên wê ji derve re girtî ye. Hemû pêdiviyên xwe bi hevre û di nava xwe de çareser dike. Komun beriya serdema neolîtîk klan bûn. Piştî re bûn qabîle û eşîr.

Mirovên endamên Komunê her tiştê wan ji bo hev in. Tu jiyana wan a tekakesî tune ye. Tenê ji bo xwe nafikirin û najîn. Xwedî fikra hevpar in. Ji ber vê yekê êşên wan jî şadiya wan jî hevpar e. Hestê şexsekê-î hestê civakê nîşan dide. Hestê civakê jî hestê şexs nîşan dide. Çawa ku kes hebûna xwe û parastina xwe di civakê de dibine, civak jî ew qas kes diparêze û wekî parçeyekî xwe dibîne. Êş û şahiya wî wekî êş û şahiya xwe hîs dike û dijî. Ji ber vê yekê ji komun û qlanan de dibêjin civaka ahlaqî û polîtîk. Fikrên wan hev parin. Sincê wan jî hev par in.

Rêber Abdullah Ocalan di perspektifa xwe ya dawî de qala têkiliya komun û dewletê dike. Çima pêwistî bi jiyana komun û kamunal heye bi berfirehî qal dike.
Rêber Abdullah Ocalan di perspektifa xwe de dibêje komun li ku ye? Qala komuna Parîsê dike. Qala komuna Rûsyayê dike. Rêber Abdullah Ocalan hem dîroka dewletbûnê û hem jî dîroka civaka ahlaqî û polîtîk baş xwendiye û lêkolîn kiriye. Destnîşan dike ku çareserî di civaka komunal û civaka ahlakî polîtîk de ye. Dewletê li dijî civakîbûnê dibîne û pergala dewletê rexne dike.

Rêber Abdullah Ocalan di hin hevdîtinên xwe yên bi parêzeran re dibêje ‘Eger dewletê di sêniya zêrîn de jî pêşkêşî min bikin, ez ê qebûl nekim’ Vê gotinê hêj 20 sal berê bi raya giştî re parve dike. Ji ber ku dizane dewlet bi xwe re îktîdar, serdestî, tundiyê tîne. Cihê dewlet lê hebe, hêza serdestî û tepisandinê heye. Cihê ku dewlet lê hebe, koletî û kedxwarî heye.
Lê cihê ku komun lê hebe; parvekirin, wekhevî, aştî, edalet, tifaq, hezkirin, hembêzkirin û yekîtî heye. Cihê ev taybetmendiyên ku me li jor rêz kir hebe, hêz û parastin heye.
Rêbe Abdullah Ocalan îro komunan û şaredariyan dişibîne hev. Lê dema mirov lê dinere dibîne ku şadarî ketine kontrola dewletê. Şaredarî ji rastiya xwe dûr ketine. Li şûna ku li gorî pêdivî û daxwazên civakê xizmetê bike û projeyên ji bo gel pêş bixe, bêtir li gorî pîvanên ku dewletê bi zagonan xêz kiriye tev digerin. Ev jî dibe sedema ku şaredarî ji xizmeta civakê û pîvanên komunê dûr bikevin. Her çend şaredariyên gel hewl bidin li gorî paradigmaya Civaka ekolojîk, demokratîk û azadiya jinê tev bigerin jî tê dîtin ku dîsa şaredarî di xizmeta ji bo civakê de xwe bi zagonên dewletê bi sînor dike.
Şaredarî bi zagonên dewletê ji rastiya komunan hatine dûrxistin. Dema nêzî pergala komunan dibe jî vê carê desthilat bi qeyûman şaredariyan ji deste gel derdixin. Ji ber polîtîkayên dewletê yên li ser şaredariyan, êdî şaredarî bêyî li gorî daxwaz û pêdiviyên civakê tev digere û her diçe şaredarî û civak tên beramerî hev. Şaredariyên ku li gorî pîvanên komunan tev negerin ji civakê û gel dûr dixevin. Ji ber ku gel xwe di vê komunê de nabîne.
Peyva komun bi latînî “communis” yanî “parvekirin” e. Navenda debara hevpar e. Hemû çavkaniyên debarê û jiyanê hevpar in. Dîsa hemû xebat û çalakiyên baweriyê jî hev par in. Ax, zevî, xanî, mal û mulk hevpar in. Hilberîn bi keda hevpar tê kirin. Parastin bi têkoşîneke hevpar tê kirin.

Prof. Yaacov Oved, komunê wekî “Koma ku endamên wê bi vîna azad li gorî hêz, pêdivî û hunera xwe di nava parvekirina hevpar de ye.
Nivîskar Barry Shenker, komunê wekî “Civakên bi zanebûn” pênase dike. Têgeha “Civakên bi zanebûn” di wateya civaka bi rêxistin de hatiye vegotin. Civakên ku li gorî bawerî, firk û armanceke hevpar xwe bi rêxistin kirine ye.
Wekî encam komun mirov û civaka ku li gorî bîr û baweriyekê xwe bi plan, dîsîplîn, bi rêxistin kiriye ye.

Doktorê Avustralyayî Bill Metcalf di pirtûka xwe de wiha qala komunan dike: “Jiyana komunal, an di komunekê de pêk tê, an jî di civakên bi rêxistinkirî de pêk tê. Endamên komunê ji bo armancek hevpar û jiyaneke hevpar dijîn. Bi hevre biryaran digirin. Endamên komunê li hemberî hev berpirsiyar in.

Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan jî komun wekî şaredariyê pênase dike. Dibêje wekî şaredariyê ye. Lê naveroka wê hatiye valakirin. Wekî “Civakbûyîna Mezin” pênase dike. Malbatê jî wekû komun pênase dike. Destnîşan dike ku malbat jî klan jî eşîr jî tev ji komunê hatine, lê hundirê pergala wan hatiye pûçkirin.

Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan dibêje ‘Kesên ku komuna wan tune be nikarin bibin rêhevalê min.’

Etîket: Abdullah OcalanKomunmirov
Parve BikeTweetWhatsAppParve BikeParve Bike

Nûçeyên Din

Franziska Stier: Abdullah Ocalan ne azadiya xwe perspektîfa civakî li pêş dixe

Franziska Stier: Abdullah Ocalan ne azadiya xwe perspektîfa civakî li pêş dixe

18 MIJDAR 2026
Malbatên girtiyan: Heta girtî neyên berdan pêvajo li pêş nakeve

Malbatên girtiyan: Heta girtî neyên berdan pêvajo li pêş nakeve

14 MIJDAR 2026
Li dijî bişaftina netew-dewletê modela çareseriyê: Entegrasyon

Li dijî bişaftina netew-dewletê modela çareseriyê: Entegrasyon

13 MIJDAR 2026
Çîgdem Dogû: Derenghiştina pêvajoyê bi xwe re metirsiyên mezin tîne

Çîgdem Dogû: Derenghiştina pêvajoyê bi xwe re metirsiyên mezin tîne

10 MIJDAR 2026
Dayikên Aştiyê li Meclisê ne: Serdana Yenî Partiyê hate kirin

Dayikên Aştiyê serdana CHPê kir

3 MIJDAR 2026
Dayikên Aştiyê çûn serdana AKPê û dosyeyek radest kir

Dayikên Aştiyê çûn serdana AKPê û dosyeyek radest kir

3 MIJDAR 2026

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

  • Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Ezîzê Mûso koça dawî kir

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Rûken Kilinç: Divê gorên Seîd Riza û hevalên wî bê eşkerekirin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji zaroktiya xwe heta girtîgehê evîna hunerê: Divê Kurd afirîner bin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Bi îşkenceyê tê girtin û niha nexweş e!

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Keskîn Bayindir: Guhertina cihê birêz Ocalan nabe şert û mercên azad

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika girtiyê nexweş: Kurê min nexweş e û 8 sal in min ew nedîtiye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji Wezareta Çandê bersivek sosret: Medreseya Feqiyê Teyran ne aîdî me ye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Polîsan bi ser avahiya Weşanxaneya Belkiyê de girt

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dayika Aştiyê: Ez hêza têkoşînê ji şehîdên xwe digirim

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • ‘Budçeya tendirustiyê ne li gor pêwîstiyên gel tê amadekirin’

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet

Ajansa Welat, bi nûçeyên taybet, dosya, lêkolîn, dîmen û deng civakê agahdar û ronî dike.

Bi şîara agahiyên rast û objektif weşanê esas digire, li ser şopa heqîqetê agahiyan belav dike.

Ajansa Welat bi nûçe û naverokên xwe dibe deng û rengê welat.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

Encamek nîn e
View All Result
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • KIRMANCKÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne