Di 40emîn salvegera damezirandina ÎHDê de li Îzmirê banga aştiyê hat kirin. Hevserok Zîlan Gumuş bi bîr xist ku wan li dijî tirsê tu carî gav paş de neavetiye û ji bo çareseriyê daxwaza sepandina hiqûqa navneteweyî û gavên berçav kir.
Şaxa Komeleya Mafên Mirovan (ÎHD) a Îzmirê, ji ber 40emîn salvegera damezirandina komeleyê li ber Navenda Çandê ya Turkan Saylanê daxuyaniyek da çapemeniyê. Di daxuyaniyê de “Em li pey heqîqetê ne, di aştiyê de bi israr in” hat vekirin û dirûşmeya “ÎHD bêdeng nebû, bêdeng nabe” hat berzkirin. Gelek nûnerên partiyên siyasî, rêxistinên sivîl û welatî beşdarî daxuyaniyê bûn. Daxuyanî Hevseroka ÎHDê Zîlan Gumuş xwend. Daxuyaniyê bi çalakiya rûniştinê bi dawî bû.
Hevseroka Şaxa ÎHD a Îzmirê Zîlan Gumuş di destpêka daxuyaniyê de dîroka avakirina komeleyê bi bîr xist û diyar kir ku ÎHD di şert û mercên giran ên derbeya 12ê Îlonê de hatiye avakirin û got: “Ev ne tenê avakirina komeleyekê bû; di heman demê de li dijî tirsê, îfadeya rêxistinkirî bû. Tevî ku 23 parêzvanên mafan di cînayetên kiryarnenas de jiyana xwe ji dest dan û serokên me yên giştî rûbirûyî êrîşan hatin jî, me tu carî gav paş de neavêt.”
‘Prensîba dewleta hiqûqê ji holê rabûye’
Zîlan Gumuş di berdewamiya axaftina xwe de bal kişand ser binpêkirinên mafan ên li girtîgehan, pirsgirêkên jinan û çewisandina azadiya îfadeyê û destnîşan kir ku li Tirkiyeyê prensîba dewleta hiqûqê ji holê rabûye û got: “Mafê jiyanê, qedexeya îşkenceyê û azadiya rêxistinbûnê bi awayekî sîstematîk tên binpêkirin. Girtiyên nexweş ên giran rûbirûyî rîska mirinê ne, polîtîkayên dijî jinan û kesên LGBTÎ+ tûndûtûjiyê geş dikin û karker di şertên neewle de dixebitin. Divê biryarên dadgehên navneteweyî bê şert û merc bên sepandin.”
‘Ji bo aştiyeke mayînde divê dewlet gavên berçav bavêje’
Zîlan Gumuş derbarê pêvajoya nû ya ku di 1ê Cotmeha 2024an de ji bo çareseriya pirsgrêka Kurd dest pê kiriye de daxwazên xwe rêz kirin û anî ziman ku ji bo aştiyeke mayînde divê dewlet gavên berçav baveje û got: “Ji bo avakirina baweriyê û serkeftina çareseriyê, divê şert û mercên girtina Abdullah Ocalan ji nû ve bên serastkirin, peywendiya wî ya bi cîhana derve re bê vekirin û mafê hêviyê bibe qanûnî. Berdewamiya pêvajoya aştiyê tenê bi şefafiyet û nexşerêyeke demokratîk pêkan e.”
‘Em li du rastiyê ne û di aştiyê de bi biryar in’
Zîlan Gumuş di dawiya daxuyaniyê de peyama biryardariyê da û tekez kir ku ew ê tu carî dest ji têkoşînê bernedin û got: “Edalet dema ku tê piştguh kirin tiştekê ji qedrê winda nake, aştî ne îdealek e ku mirov bide paş. Mîrata ku damezirînerên me ji me re hiştine, vîna jê veneger arastiyê ne. Em li du rastiyê ne û di aştiyê de bi biryar in.”
Daxuyanî piştî çalakiya rûniştinê bi dawî bû.
