Wan – Stranbêj Jan Axîn serboriya xwe ya hunerî ya 25 salan nirxand û pîvana xwe ya sereke ya hunerî eşkere kir û got: “Li ku derê dibe bila bibe, eger cihê ku ruhê Kurdî lê nebe ez wir naxwazim.”
Stranbêj Jan Axîn yek ji pêşengên muzîka rock a Kurdî ye. Jan Axîn ê ku kariyera xwe ya profesyonel di sala 2000î de bi albûma ‘Bajar’ da destpêkirin, piştre albûmên ‘Evîna Şikestî’ (2005) amade kir û 13 salan navber da muzîkê û di sala 2018an de bi albûma “Zerîba” vegeriya nav karê muzîkê. Jan Axîn ê ku salên dirêj mamostetiya dibistanê kiriye, di muzîka xwe de ahenga zimanê Kurdî û formên cîhanî digihîne hev. Di demên dawî de bi xebatên xwe yên li ser (AI) û singleyên nû, nûjenkirina muzîka Kurdî ji xwe re kiriye armanc. Jan Axin muzîkê wekî “çîroka jiyanê û xizmeta ji bo pêşerojê” pênase dike.
25 sal û sê albûmên bîrawer
Jan Axîn bi bîr xist ku wî di sala 2000î de albûma xwe ya pêşîn a bi navê “Bajar” weşandiye û got: “Piştî albûma ‘Bajar’, di sala 2005’an de ‘Evîna Şikestî’ û di sala 2018an de jî albûma ‘Zerîba’ gihîşt ber destê guhdaran. Muzîka Rock formekî cîhanê ye, lê ahenga zimanê Kurdî ji bo vê muzîkê gelekî guncav û têrker e. Di vî warî de Koma Wetan û mamoste Kerem Gerdenzerî ji bo me ekolek in û ez hîn jî ji muzîka wan gelekî hez dikim.”
‘Huner ji bo pêşerojê ye’
Jan Axîn derbarê felsefeya hunerê de diyar kir ku huner ne karekî rojane ye û axaftina wiha domand: “Mirov hunerê ji bo pêşerojê çêdike. Jiyan carna li meriv giran tê, meriv nexweş dikeve an jî diweste, lê huner her tim di dilê meriv de ye. Ez evîndarê hunerê me, çi li ser dikê be çi jî li malê be, mijûliya min her muzîk e.”
‘Nexweşî û mamostetiyê nekarî pêşiya hunerê bigire’
Jan Axîn diyar kir ku di nava jiyanê de hin astengî derketine pêşiya wî, lê ew tu carî ji muzîkê dûr neketiye û ev yek anî ziman: “Demekê min nexweşînek giran derbas kir, lê îro tenduristiya min pir baş e. Her wiha min mamostetî jî dikir, karê mamostetiyê carna pêşiya xebatên min ên hunerî digirt. Lê îro min ew kar berdaye û ez bi tevahî li ser muzîkê hûr dibim. Mirov di her şert û mercî de be, li malê be, di rê de be an jî li cem hevalên xwe be, divê dilê wî bi muzîkê re lê bide.”
‘Divê em li dijî teknolojiyê nebin’
Jan Axîn bal kişand ser guherîna derfetên teknîkî ya di nava salan de û wiha axiftina xwe berdewam kir: “Dema me albûma ‘Bajar’ qeyd dikir, îmkan pir kêm bûn. Stûdyo tenê li bajarên mezin bûn û mesrefên wan pir zêde bûn. Lê îro mirov dikare bi telefonekê qeydên bi kalîte û klîban çêbike. Divê em li dijî teknolojiyê nebin, serdema niha serdema zîrekiya destkird (AI) ye. Min klîba strana xwe ya dawî ‘Hêviya Baranê’ bi AI’yê amade kir.”
Stranên kevn bi ruhê nû
Jan Axîn derbarê projeyên xwe yên di siberojê de jî ev agahî dan: “Ez naxwazim xwe bixapînim, teknolojî asteke bilind dide me. Ez dixwazim 5 stranên xwe yên kevn ên ji albûmên ‘Bajar’, ‘Evîna Şikestî’ û ‘Zerîba’ bi alîkariya AIyê ji nû ve aranje bikim. Ez ê van berheman ne wekî albûm, lê wekî single bi navber biweşînim. Her wiha xebatên min ên li ser stranên nû jî berdewam dikin.”
‘Ez ji bo muzîka Kurdî xwe deyindar dibînim’
Jan Axîn di dawiya axaftina xwe de bal kişand ser performansa xwe ya li ser sehneyan û wiha got: “Felsefeya min a hunerê zelal e, eger sahnneyek li dijî muzîk, jiyan û siyaseta Kurdî nebe, ez ê li wir bim. Cih çiqas bilind be an jî çiqas kêm be ne girîng e, eger tê de ruhê Kurdî nebe, ez wir naxwazim. Ez ji bo muzîka Kurdî xwe deyndar dibînim.”
