Şaredariya Rêzanê bi boneya 15ê Gulanê Cejna Zimanê Kurdî û dawiya serdema kursên ziman, şahiyeke li dar xist. Şahî bi dirûşmeya “Zimanê me, rûmeta me ye” hate lidarxistin.
Li Navenda Ciwanan a Rezanê ya Parka Goletliyê “Şahiya Cejna Ziman û Dawiya Serdema Kursan” hate lidarxistin. Şahî ji aliyê Şaredariya Rezanê ve hate lidarxistin. Hevşaredarên Rezanê Leyla Ayaz û Sîraç Çelîk, şagirt, malbatên şagirtan û gelek kes beşdarê bernamêyê bûn. Di bernameyê de axaftin hatin kirin û belge dan xwendekaran. Piştî axaftinan şagirtan helbest xwendin, Koroya Zarokan derketin ser dikê, stran gotin.
‘Em naxwazin zimanê me winda bibe’
Mamosteyê zimanê Kurdî Ahmet Yalçinkaya da zanîn ku di 15ê Gulana sala 1932yan de, li Şamê kovara Hawarê hatiye derxistin û got: “Ev Kovara Hawarê ye, ku ji aliyê Mîr Celadet Alî Bedirxan ve yek ji rewşenbîr, siyasetmedar û zanayên Kurd hatiye derxistin û wiha got: “ Ewî ji bo zimanê Kurdî gelek xebat kirine. Di wê sala 1932yan de, yekem car e ku zimanê Kurdî bi tîpên latînî tê nivîsandin. Berê bi tîpên erebî dihat nivîsandin; di hejmarên destpêkê yên kovarê de hem nivîsên bi erebî hem jî bi latînî hene, lê paşê tenê bi tîpên latînî hatiye domandin. Bi vê gavê re, alfabeya Kurdî ya latînî hatiye afirandin û standardkirin. Ji ber vê destpêka dîrokî û girîng, di sala 2006an de ji aliyê saziyên ziman ve biryar hate girtin ku roja 15ê Gulanê, roja derketina Kovara Hawarê, wekî Cejna Zimanê Kurdî bê pîrozkirin. Em naxwazin zimanê me winda bibe. Ziman, hebûn û nebûna me ye; ziman rûmeta me ye. Divê em hemû, li malên xwe, bi zarokên xwe re bi Kurdî biaxivin. Heke em di jiyana rojane de, li malê bi zarokên xwe re bi Kurdî neaxivin, zarokên me êdî me fêm nakin û em ê bi destên xwe zimanê xwe ber bi windabûnê ve bibin. Ji bo ku em pêşî li asîmîlasyonê bigirin û zimanê xwe biparêzin, rola herî mezin dikeve ser milê malbatên me. Zimanê xwe biparêzin û bi Kurdî bijîn.”
Piştî axaftina Ahmet Yalçinkaya şagirtan helbest xwendin û Koroya Zarokan derket ser dikê û strîn.
‘Mamoste û malbatan nehiştiye zimanê me winda bibe’
Hevşaredar Leyla Ayaz zarokên ku tev li bernameyê bûn pîroz kir û wiha axivî: “15ê Gulanê Cejna Zimanê Kurdî li we hemûyan pîroz be. Hem ji mamosteyên wan re ku ewqas keda wan tê de heye, hem jî ji malbatên wan re, em spasiyên xwe pêşkêş dikin. Ji ber ku nehiştine zimanê me winda bibe. Armanca xetereyên li ser me ew e; em dibînin gelek caran qîz û xortên me yên ciwan, her çend navên wan Kurdî bin jî, bi zimanê xwe nizanin. Jî dema yek bi zimanê Kurdî diaxive, nizanin fêm bikin. Lê me îro dît ku ev zarokên me, bi zimanekî ewqas pak û bi Kurmanciyeke zelal, zimanê xwe diaxivin. Di serî de malbatên wan, paşê mamosteyên wan û hemû hevalên me yên ku li vir keda wan heye, em keda wan bilind dinirxînin û spasiya wan dikin. Ez dîsa ji bo hatina we û ji bo van zarokên me yên ku stran ji me re gotin û helbest ji me re xwendin, spasiya we hemûyan dikim.”
‘Pêşî li windabûna zimanê xwe bigirin’
Hevşaredar Sîraç Çelîk jî bal kişand ser rewşa zaravayê Kirmanckî yê zimanê Kurdî û got: “Zimanê me rûmeta me ye û nasnameya me ye. Li gorî daneyên sazûmaniya UNESCOyê, li cîhanê di navbera 6 hezar û 7 hezarî de ziman hene. Lê belê, zimanê Kurdî, nemaze zaravayê Zazakî, di nava lîsteya zimanên ku bi xetereya windabûnê re rû bi rû ne de cih digire. Li ser rûyê erdê her 14 an 15 rojan zimanek bi tevahî ji holê radibe. Ji bo ku em pêşî li windabûna zimanê xwe bigirin, peywira herî girîng li ser milê malbatan e. Pêwîst e em di jiyana xwe ya rojane de zimanê Kurdî bixebitînin.”
Piştî axaftina hevşaredaran belgeyên xwendekaran dan wan û bername bi dawî bû.
