Îlham Ehmede bi rayîrê vîdeokonferansî tewrê Konferansê Mîyanneteweyî bîye û dîyar kerd ke ê wazenê êdî rayedaranê Tirkîya hetê xo de bivînê û xo zî Tirkîya de bivînê û aştîye, demokrasî û aramîye muneqaşe bikerê.
Hemsereka Têkilîyanê Teberî ya Rayberîya Xasere ya Vakûr û Rojhelatê Sûriye Îlham Ehmede bi metodê vîdeokonferansî tewrê Konferansê Aştîye û Komelê Demokratîkî yê DEM Partî bîye.
Îlham Ehmede dîyar kerd ke a tewr verê cû sipasê heme beşdaran kena, silam û hurmetanê xo seba heme beşdaran erşawena. Îlham Ehmede dîyar kerd ke seba aştîye kombîyayîşê heme înan muhîm o û karêko bi rûmet o.
Îlham Ehmede nê muneqaşe û guftugoyê ke aştîye ser o yenê kerdene zaf muhîm û ercîyaye dîyê û va: “Tirkîya de aştîye yena muneqaşekerdiş. Zaf muhîm o. Seba aştîye rolê serkêşî yê Rayber Abdullah Ocalanî esto. Tevî polîtîkaya tecrîdî zî ey no gam eşt û dest bi xebatanê aştîye kerd.”
Îlham Ehmede ard ziwan ke aye waştêne na konferanse de amade bo û vat: “La çi heyf hîna zî dîyar o ke astengîye esta û ganî dîyalog bêro kerdene. Xeylê astengîyî estê, ma bi hêvî yê ke werte ra wurzê. Ma wazenê bi şikilêko mende û raşt na prosesê aştîye rayra berê ke ma Tirkîya de bieşkerê aştîye ser bivinderê.”
‘Ganî qanûnê pîyaciwîyayîşî bêrê viraştene’
Îlham Ehmede bala ant meseleyanê Rojawan û Sûrîye ser û va: “Ma Sûrîye de wazenê prosesêkê demokratîkbîyayîşî rayra berê. Ma wazenê heme pêrabesteyan reyde Sûriyeyêka newîye awan bikerê. Wa heme pêrabesteyî çarçewaya qanûn û huquqî de pîya biciwîyê. Ma wazenê her kes tîya bi vîr û bawerîya xo bi azad biciwîyo. Aramîya zereyê Sûriye yena manaya aramîya Tirkîya zî. Aramî û weşîya tîya do tesîrêko pozîtîf Tirkîya ser o bikera.”
‘Tesîrê fikrê Rayber Ocalanî Sûriye ser o esto’
Îlham Ehmede destnîşan kerd ke Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalan serranê dergan Sûriye de mendo û tesîrê ey erdê Sûrîye ser o esto û vat: “Fikir û ramanê ey tesîrêko pîl şaranê Sûrîye ser o kerd. Muneqaşeyê ke aştîye ser o yê, muneqaşeyê zaf muhîm ê. Ganî nê muneqaşe û qiseykerdiş û guftugoyî bi birryarî û îrade bêrê kerdene. Dima ke prose Tirkîya de dest pêkerd, tesîrê xo Rojawan ser o zî kerd. Ma ser o tesîrê xo kerd. Tesîrê hukmatê Tirkîya hukmatê Sûriye ser o esto. Bi hawayêko akerde qenalê ke têkilîya ma Tirkîya reyde ronanê estê. Ganî Rayber Abdullah Ocalan zîndan û şertanê tecrîdî de nêbo, eger wina bo do tesîrê xo hîna zêde û lezêr aştîye ser o bikero. Rewşa tepiştişî de mumkun nîyo ke gamê lezî bêrê eştene û tepiştiş verê aştîye de astengîyan vejeno. Gama ke aştîye nê her di welatan de bibo, mîyanê komelê kurd, tirk û ereban de demokrasî û aramî do bêro ca.”
‘Ganî dayîşûgirewtişê ma û Tirkîya dest pêbikerê’
Îlham Ehmede da zanayene ke ê wazenê dayîşûgirewtişê mîyanê Rojawan û Tirkîya dest pêbikerê û va: “Ma wazenê rayedaranê Tirkîya hetê xo de bivînê û ma xo zî Tirkîya de bivînê. Ma hetgirê şer û çekan nîyê, ma hetgirê aştîye yê. Ma rê cuyeya komunalî ya demokratîke lazim a. Ma do nika ra pey bi israr na biryarîya xo ya aştîye û demokrasîyî ser o bimanê. Ganî her kes wayîrê aştîye vejîyo.”
Trumpî rê veng da
Îlham Ehmede seba pêardişê aştîya Sûrîye û Tirkîya Serekê Amerîka Donald Trumpî rê zî veng da û wina va: “Ez veng dana Serekê Amerîka, ma wazenê Sûrîye û Tirkîya de zî aştîyêka mende bîyarê ca û vengê xo babeta aştîye de berz bikerê. Ewro wext wextê ci yo ke her kes mesulîyet bigîro milê xo ke êdî gonî nêrişîyo û dayîkî nêbermê. Ma aştîye herême de serdest bikerê. Silam û rêz û serkewtiş.”
