Amed – Hemşaredara Mardînî ya Şaristanê Girdî Devrîm Demîre ke mîyanê heyetê DEM Partî de bî ke şî Rojawan, da zanayene ke Hukmatê Demkî yê Sûrîye wazeno dezgehanê Rojawanî goreyê qanûnanê Rejîmê Baasî îdare bikero.
Rojanê vîyarteyan de heyetêkê Îdareyanê Herêmkîyan ê DEM Partî şî Rojawanê Kurdîstanî û Rojawan de zaf dezgehan reyde pêvîna. Heyet Hemşaredara Mardînî ya Şaristanê Girdî û Hemverfeka Komîteya Dîplomasîye ya Îdareyanê Herêmkîyan Devrîm Demîre, Hemşaredara qezaya Bajaro Newe Safîye Akdage, Hemşaredara Farqînî Sevîm Bîçîçî, Hemşaredara Tetwanî Belkîze Beştaş Epozdemîre û Endama Komîteya Dîplomasîye ya Îdareyanê Herêmkîyan Rûken Demîre ra ameybî pê. Heyetî pêvînayîşanê xo de tecrubeyê îdareyanê herêmkîyan ê Vakurê Kurdîstanî rayberanê îdareyanê herêmkîyan ê Rojawanî rê qal kerdî û derheqê îdareyanê herêmkîyan de mişewre bî. Demîre derheqê zîyaretê înan ê Rojawanî de ajansê ma rê qisey kerd.
‘Amancê zîyaretê ma naskerdişê îdareyanê herêmkîyan ê Rojawanî bî’
Demîre da zanayene ke amancê zîyaretî naskerdişê warê îdareyanê herêmkîyan ê Rojawanî bî û vat: “Sey warê îdareyanê herêmkîyan demêko derg o ke ma waştêne Rojawan zîyaret bikerê. Çike Rojawan bi serranê dergan rewşa şerî de bî ma nêeşkayêne naye bikerê. Amancê ma bi nê zîyaretî o bî ke rewşa îdareyanê herêmkîyan ê Rojawanî bizanê. Heto bîn ra ma waşt ke derheqê bedilîyayîşanê warê îdareyanê herêmkîyan ê prosesê entegrasyonî de bibê wayîrê agahîyan. Sewbîna ma waşt ke bingeyêk awan bikerê ke ameyox de warê îdareyanê herêmkîyan ê heme parçeyanê Kurdîstanî bîyaro têhet.”
‘Hukmato Demkî wazeno xebatê şaredarîyan nêresê komelî’
Demîre vat ke rewşa şaredarîyanê Rojawanî zaf xirab a û wina dewam kerd: “Rewşa şaredarîyanê Rojawanî nika sey rewşa şaredarîyanê ma ya ke qayûmî ser o ameyî tayînkerdene. Rewşa şaredarîyanê qayûman Vakur de senî ya, Rojawan de zî wina ya. Hukmatê Demkî yê Sûrîye wazeno qanûnanê Rejîmê Baasî reyna şaredarîyanê Rojawanî ser o serdest bikero û kulturo ke şaredarîyan de ameyo awankerdene, bibedilno. Demê prosesê xoserîye de heme xebatê komelkî, kulturî, hunerî, ziwanî û cinîyan hetê şaredarîyan ra yêne kerdene. Nika wazenê şaredarîyan nê waran ra dûrî bierzê. Goreyê pêvînayîş û agahîyanê ma dezgehanê Rojawanî de rewşêka defakto est a. Çike Hukmatê Demkî yê Sûrîye goreyê qanûnêkê esasî nîyo û qerarê ke dano, goreyê qanûnê esasî nîyê. Wexto ke Şara ame ser kar heta nika şaredarîyanê Rojawanî rê butçe nêameya şawitene. No zî beno sebeb ke şarê Rojawanî her warê cuye de probleman ciwîyo. Demê entegrasyonî de karê winasî babetê munaqeşa yê û ganî verê xebatanê şaredarîyan bêro akerdene.”
‘Seba pawitişê destkewteyanê cinîyan ganî têkoşîn xurtêr bibo’
Demîre derheqê pêvînayîşanê dezgehanê cinîyan de zî vat ke ewro ra pey ganî cinîyê Rojawanî seba pawitişê destkewteyanê xo têkoşînê xo xurtêr bikerê û wina dewam kerd: “Helbet zîyaretê xo de ma tena dezgehanê îdareyanê herêmkîyan reyde sînordar nêmendî. Ma zaf dezgehê bînî zî zîyaret kerdî û fikrê xo pare kerdî. Tena warê îdareyanê herêmkîyan de ney, hereketê cinîyan ser o zî cehdê astengkerdişî est ê. Rojawan de bi pêşengîya cinîyan şorişêk bî. Cinîyan zaf bedel da û xoverdayîşêko bêhempa ramit. Ewro sîstemêk ser kar o ke cinî sey îradeyî nêvîneno û nasnameyê înan qebul nêkeno. Prosesê entegrasyonî mîyanê sîstemêkê winasî de dewam keno. Cinîyan heta ewro bi hewayêko fîzîkî şer kerdêne la ewro ra pey hewceyê kedêka zehmetêre est o. Seba ke destkewteyê cinîyan bêrê pawitene bar giranêr bîyo û ganî cinî hîna zaf xo rêxistin bikerê.”
‘Ma do cehd bikerê ke heme şaredarîyanê Kurdîstanî bîyarê têhet’
Demîre derheqê rewşa pêroyî ya şaredarîyanê çar parçeyanê Kurdîstanî de vat ke ê do cehd bikerê ke bi kombîyayîşêk yan zî konferansêk heme şaredarîyan bîyarê têhet û wina dewam kerd: “Komelî bedilîyenê û taybetîyê înan ê cîyayî est ê. Vakur, Başûr û Rojawan de tecrubeyê cîyayî yê şaredarîyan est ê û ganî ma nê tecrubeyanê xo pare bikerê. Helbet sebebê qanûnanê nikayinan ra ma nêeşkenê bi hewayêko fîzîkî ardim bidê şaredarîyanê Rojawanî la tecrubeyê şaredarîyanê Vakurî yê 20 serran ra zêdeyêr est ê. Ma eşkenê derheqê şaredarîya senîne de ardim bidê şaredarîyanê Rojawanî. Herweha ma eşkenê bi projeyan xo biresnê yewîyanê şaredarîyanê dinya û vengê şaredarîyanê Rojawanî biresnê uca. Bi parekerdişê fikran merdim eşkeno fikranê zaf feydedaran aver bero. Herweha beno ke demanê ameyoxan de ma bieşkê şaredarîyanê her çar parçeyanê Kurdîstanî bîyarê têhet û konferansêk organîze bikerê. No zî sey bernameyêkê xebate vernîya ma de yo.”
‘Bi akerdişê berê sînorî têkilîyê komelî do xurtêr bibê’
Demîre da zanayene ke bi akerdişê berê sînorî têkilîyê înan û binxetî do xurtêr bibê û qiseykerdişê xo wina qedîna: “Mabênê Rojawan û Vakurî de sînorêk ameyo ronayene la komelî yewbînan ra dûrî nîyê. Ma zî ê zî vanê binxet û serxet. Raştî şîyayîşê ma zaf bi heyecan bî. Her dezgeho ke ma zîyaret kerd, ê zî zaf bi heyecan bîyî. Badê serranê dergan şîyayîşê ma zaf bimana bî. Bi akerdişê berê sînorî şîyayîş û ameyîş do zêdeyêr bibê û têkilîyê mabênê dezgehan zî do xurtêr bibê. Ma hêvî kenê ke demêko nêzdî de heme berî bêrê akerdene, têkilî bêrê ronayene û komelî hîna xurt bikerê.”
