• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derheqê Ma De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
21 MIJDAR 2026
No Result
View All Result
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • Heme Xeberî
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • Heme Xeberî
No Result
View All Result
Ajansa Welat
No Result
View All Result

‘Ganî sîstemêk bêro awankerdene ke gedeyî tede azad û têduşt biciwîyê’

Omer Demîr / AW

10 HEZÎRAN 2026 - 11:39
Kategorî: KIRMANCKÎ - EKONOMÎ, KIRMANCKÎ - MANŞET
A A
Sereka Sendîkaya DÎSK Genel Îşî ya Stenbolî Nebîle Irmak Çetîn dîyar kerd ke goreyê daneyanê UNICEF û ILO, dinya de nêzdîyê 138 mîlyon gedeyê karkerî est ê ke înan ra 54 mîlyonî binê tehluke de yenê xebitnayene. Irmak Çetîn va: “Seba gedeyan ganî sîstemêko winasîn bêro awankerdiş ke tede bi hewayêko azad û têduşt biciwîyê.”

Her serre 12ê hezîrane de karkerîya gedeyan yena rojev. Rêxistina Xebate ya Mîyanneteweyî (ILO) serra 2002î de, seba ke bal bianco xebitnayîşê gedeyan ser o 12ê hezîrane sey ‘Roja Têkoşînê vera Karkerîya Gedeyan’ îlan kerd. Zafaneyê welatanê dinya de gedeyî binê şertanê zaf giranan de yenê xebitnayene. Bi hezaran gedeyî cînayetê karî de cuya xo ra benê. Tirkîya zî nê welatan ra yew a. Tirkîya de gedeyî bêewleyî û hema emrê zaf şenik de yenê xebitnayene.

Sereka Sendîkaya DÎSK Genel Îşî ya Stenbolî ya Hûmara 5. Nebîle Irmak Çetîn, derheqê 12ê hezîrane ‘Roja Têkoşînê vera Karkerîya Gedeyan” de ajansê ma rê qisey kerd.

 ‘Gedeyî nêeşkenê mird biwerê, nêresenê ximetanê weşîye û perwerdeyî ra dûrî kewenî’

Nebîle Irmak Çetîn mojna ke Tirkîya de rîyê şer û rantî ra xizanî her roje hîna bena pîl û na rewşe tesîrêko xirab gedeyan ser o kena û wina vat: “Gedeyî nêeşkenê mird biwerê, nêresenê xizmetanê weşîye û perwerde ra dûrî manenê. TUÎK îstatîstîkan çewt keno labelê reyna zî goreyê TUÎK’î hûmara gedeyanê mabênê emrê 0-17 serran de Tirkîya de 21 mîlyon û 375 hezar û 930 yo. Grûba emrê 15-17 serran de 3,85 mîlyon gedeyî est ê û goreyê daneyanê fermî se ra 18ê înan, yanî 880 hezar gedeyî karker ê. Qijî bi taybetî qismê xizmet, ramitiş, meslekî û karsazî de, binê şertanê sey demanê dergan ê xebatî, heqdestê kêm û karanê giran de yenê xebitnayene. Tirkîya de qezenco zêde gonîya kedkaran ra awan bena. Goreyê raporanê çimdarîya xoseran, serra 2025î de tewr kêm 94 gedeyê karkerî cînayetê karî de cuya xo ra bîyê. Na hûmare sey asta tewr berz a serranê peyênan asena. Qismê ramitişî de 31 gedeyî, qismê meslekî de 27 gedeyî, qismê xizmetî de 20 gedeyî û qismê înşatî de zî 16 gedeyî cuya xo ra bîyê. Rîyê çinbîyayîşê şertanê ewleyî, nêdayîşê perwerdeyî û canêardişê qanûnanê ewleyî, nê cînayetê karî qewimîyenê.”

’54 mîlyon gedeyê karkerî binê tehluke de yenê xebitnayîş’

Irmak Çetîn da zanayene ke mîyanê nê krîzanê ekonomîk û polîtîkan de, keyeyê xizanî mecbûr manenê kegedeyanê xo bixebitnê. Gedeyî cayanê karî de rastê mobbîng, teda û keda erzan yenê. Hewş û heqê înan ê perwerde û rehetîye destê înan ra yeno girewtiş û tedayêka pîl a psîkolojîk vînenê.

‘Gedeyî herinda karkerî de ganî teşwîqê perwerdeyî bêrê kerdiş’

Irmak Çetîn dîyar kerd ke qedexekerdişê karkerîya gedeyan tena bi dewletêka sosyale eşkeno çareser bibo û wina domna: “Seba keyeyanê xizanî ganî piştgîrîya perwerde, weşîye û werdî bêrê dayene. Perwerde ganî bêheq bibê. Lazimtîyê werd, res û materayalê nuştişî yê wendekaran ganî bêheq bêrê dayîş. Heqê gedeyan heta 18 serrî ganî binê temînatê dewlete de bibê ke gedeyî bieşkê gedeyîya xo biciwîyê. Ganî sîstemêk bêro awankerdene ke gedeyî tede bi hewayêko azad û têduşt biciwîyê. Sewbîna, dûrvistişê gedeyan her tewir madeyanê hişber û grûbanê çeteyî ra ganî peymanêka komelkî bêra amadekerdene.”

‘MESEMî kedkarîya gedeyan normal kenî’

Nebîle Irmak Çetîn ard vîr ke Tirkîya de perwerde qezencî ser o yeno sazkerdiş û qiseykerdişê xo wina qedêna: “Merkezê Perwerdeyê Meslekî(MESEM) karkerîya gedeyan normal kenê. Goreyê cigêrayîşanê serra 2026î, wendekarê nê merkezan saetanê dergan de xebitîyenê û rastê qezayanê karî yenê. Goreyê daneyanê ÎSÎG’î, mabênê serranê 2023-2025î de tewr kêm 17 wendekarî nê merkezan de, cînayetê karî de cuya xo ra bîyê. Ganî nê merkezî seba gedeyan nê, seba merdimanê pîl ê bêmeslek xizmet bikerê.”

Tags: DÎSK Genel ÎşGedeyîIrmak ÇetînKarkerî
ShareTweetSendShareShare

Nûçeyên Din

Kayê ‘Serpêhatiyên Nîkoyê Şilbik’ vejîyeno sahne

Kayê ‘Serpêhatiyên Nîkoyê Şilbik’ vejîyeno sahne

19 MIJDAR 2026
Şeranê serra 2025î de 6 hezar û 266 gedeyî ameyî kiştiş

Şeranê serra 2025î de 6 hezar û 266 gedeyî ameyî kiştiş

19 MIJDAR 2026
Fabrîkaya HABAŞ’î bîya goristanê karkeran: 31 serran de 45 karkerî merdî

Fabrîkaya HABAŞ’î bîya goristanê karkeran: 31 serran de 45 karkerî merdî

14 MIJDAR 2026
Eskeran mudaxeleyê karkeranê HABAŞ’î kerd: Zaf karkerî ameyî destbendkerdiş

Eskeran mudaxeleyê karkeranê HABAŞ’î kerd: Zaf karkerî ameyî destbendkerdiş

13 MIJDAR 2026
Hem hîn bûn û hem jî konser li dar xistin

Hem musayê hem zî konser da

1 TEBAX 2026
FÎSA: 5 aşman de 303 gedeyî cuya xo ra  bîyê!

FÎSA: 5 aşman de 303 gedeyî cuya xo ra  bîyê!

6 TÎRMEH 2026

↗️ XEBERÊ KE ZAF AMEYÊ WENDIŞ

TOHAV’î avûkatê Kurdî yê ke ameyê qetilkerdiş vîr ardî

TOHAV’î avûkatê Kurdî yê ke ameyê qetilkerdiş vîr ardî

21 MIJDAR 2026
Aqûbeta cinîyanê ke ameyê kiştiş û vîndîkerdiş ame persayîş

Aqûbeta cinîyanê ke ameyê kiştiş û vîndîkerdiş ame persayîş

21 MIJDAR 2026
‘Ma do bi awankerdişê komîneyan nê prosesî de biresê serkewtiş’

‘Ma do bi awankerdişê komîneyan nê prosesî de biresê serkewtiş’

21 MIJDAR 2026
Hesekê de ciwanêk bi gulleyanê eskeranê Tirkan ame kiştiş

Çalakîya KHK’yî: ‘Polîtîkaya îxracî hêrişêko vera keda cinîyan a’

21 MIJDAR 2026
Girewteya neweşe Newroz Bozkurte vaznaya ra neweşxane!

Muracatê peydeştişê înfazî yê seba Newroz Bozkurte bê cewab mend

21 MIJDAR 2026

ARŞÎV

  • MIJDAR 2026 (294)
  • COTMEH 2026 (357)
  • ÎLON 2026 (274)
  • TEBAX 2026 (308)
  • TÎRMEH 2026 (406)
  • HEZÎRAN 2026 (336)
  • GULAN 2026 (327)
  • NÎSAN 2026 (349)
  • ADAR 2026 (422)
  • SIBAT 2026 (387)
  • ÇILE 2026 (540)
  • KANÛN 2025 (254)
  • MIJDAR 2025 (226)
  • COTMEH 2025 (209)
  • ÎLON 2025 (232)
  • TEBAX 2025 (210)
  • TÎRMEH 2025 (299)
  • HEZÎRAN 2025 (257)
  • GULAN 2025 (334)
  • NÎSAN 2025 (265)
  • ADAR 2025 (317)
  • SIBAT 2025 (317)
  • ÇILE 2025 (298)
  • KANÛN 2024 (293)

Ajansa Welat, bi xeberanê xusûsîyan, dosya, cigêrayîş, dîmen û vengan komelî agahdar û roşnî kena.

Bi şîarê agahîyanê raşt û objektîfan weşanî esas gêna, serê şopa heqîqetî de agahîyan vila kena.

Ajansa Welat bi xeber û tedeyanê xo bena veng û rengê welatî.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

No Result
View All Result
  • HEME XEBERÎ
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • KURMANCÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne