• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derheqê Ma De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
22 MIJDAR 2026
No Result
View All Result
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • Heme Xeberî
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • Heme Xeberî
No Result
View All Result
Ajansa Welat
No Result
View All Result

Prof. Dr. Beyza Ustune: ‘Sîstemê kapîtalîstî çim verdayo pêroyê Kurdîstanî’

Wan / AW

22 MIJDAR 2026 - 09:30
Kategorî: KIRMANCKÎ - EKOLOJÎ, KIRMANCKÎ - MANŞET
A A
Wan – Akademîsyen û aktîvîsta ekolojîye Prof. Dr. Beyza Ustune derheqê talanê ekolojîk û polîtîkayanê îqtîdarî yê ke xoza ser o yenê ramitiş de qisey kerd û wina va: “Hegemonê kapîtalîstî bi destê hukmatê Tirkîya dorûverê ma vindî kenê.”

Serran ra nat xozaya Kurdîstan û Tirkîya bi destê dewlete û şirketan yena talankerdiş. La bitaybetî badê ke şerê mabênê Hêzanê Çekdarî yê Tirkîya (TSK) û Hêzanê Pawitişê Şarî (HPG) vindert, projeyê talanî Kurdîstan de zêde bîyî û bi heme lezîya xo dewam kenê. Vera talanî têkoşînê ekolojîstan û şarê dewan ê ke erd û xozaya xo pawenê zî dewam keno.

Akademîsyen û aktîvîsta ekolojîye Prof. Dr. Beyza Ustune derheqê projeyanê qirkerdişê dorûverî û ewnîyayîşê îqtîdarî de Ajansa Welatî rê qisey kerd.

‘Hukmat sîstemê kapîtalîstî bica ano’

Beyza Ustune bale ante ke hukmat talanê xoza de çi rol gêno û va ke hukmat raştîye de waşto dewlete û sîstemê kapîtalîstî bica ano. Beyza Ustune dîyar kerd ke eke sîyasetê înan raşt bibîyêne, înan na wezîfe wina nêgirewtêne xo ser û wina qisey kerd: “La nika bi kêfweşîye gêno xo ser. Îqtîdar eşkeno ca û warê ke kapîtalîstî wazenê, bi rehetî şirketanê madenî, şirketanê înşaatî û şirketanê enerjîye rê akero. Raporê Qîymetdayîşê Tesîrê Dorûverî (ÇED) bi lez yenê dayîş. Her kes eşkeno nê raporan sîteya Wezaretê Dorûver, Şaristanîyîye û Vurîyayîşê Îklîmî de bivîno. Wexto ke ma ewnîyenê na leze, ê eşkenê no çî seba her warê na cografya, seba her cayî biramê. Yanî bi rayîrê ÇED’î eşkenê talanê heme dorûverê ma bi lez biramê û no çî bi giranî Kurdîstan de kenê.”

‘Îqtîdar caardişanê sîstemê kapîtalîstî bica ano’

Beyza Ustune ard vîrî ke polîtîkayê îqtîdarî yê derheqê xoza de prosesê aştîye yê 2014î de sey nika hişk û wehşî nêbîyî, kêm-kêm bîyêne û qiseykerdişê xo wina dewam kerd: “Badê ke prosesê çareserî yo verên qedîya, talanê xoza hîna hişk kerd û ewro resna a ast ke wazeno şaristanan û warê cuyî bi temamî wedaro. Wexto ke şima zaf cayanê sey Şirnex, Cizîr û Sûrê Amedî ewnîyenê, ê kultur û edetê xo ra dûrî kewtê. Nê cayî bi temamî ameyê vurnayîş, kewtê formo ke sîstemê kapîtalîstî wazeno û bîyê objeyê sîyasîyî. Îqtîdar heme caardişanê sîstemê kapîtalîstî bi qerar û tesdîqê xo yê sîyasîyan ramenê.”

‘Polîtîkayê talanî bitaybetî Kurdîstan de benê’

Beyza Ustune dîyar kerd ke bi talankerdişê cografyaya Kurdîstanî vîrê kolektîf ê komelî kişenê û xoza rê zerarê bêagêrayîşî danê. Aye va ke no zerar bi hemkarîya hegemonyaya kapîtalîstî û îqtîdarê Tirkîya beno û wina dewam kerd: “Badê ‘Vengdayîşê Aştî û Komelê Demokratîkî’ ma kewtî prosesêkê cîyayî la şima reyna vînenê ke qerarê ke nê waran de yenê dayîş, bê ke leza xo kêm bikerê yenê ramitiş. Yanî Kurdîstan de hema zî bi hawayêko zaf bilez warê xoza, estbîyayîşê xoza, heta cayê sey Heskîfî ke ma nêeşkenê reyna biyarê û cayê înan pir bikerê, cayê ke vîrê des hezaran serran pawitêne, nika resnayê rewşêka bêagêrayîşe. No çî bi zanayîş kenê. No raştîye de polîtîkayêk o. Wexto ke ma şeranê ke Rojhelatê Mîyanênî de dewam kenê zî ewnîyenê, ma benê şahid ke polîtîkayê talanî yê ke xizmetê komkerdişê sermayeyî kenê û hegemonyaya dewletanê kapîtalîstan qewetin kenê, bitaybetî Kurdîstan de benê û polîtîkayê şîdetî hegemonan hîna qewetin kenê.”

‘Bingeyê şeranê Rojhelatê Mîyanênî de dewamkerdişê hegemonyaya kapîtalîstî est o’

Beyza Ustune ard ziwan ke her çiqas mesulê polîtîkayanê qirkerdişê dorûverî yê Kurdîstanî îqtîdarê Tirkîya bo zî, o tena bi aqilê xo hereket nêkeno û wina dewam kerd: “Her çiqas kesê ke vejîyenê ver û asenê ê bê zî raştîye de aqilo muşterek ê sîstemê kapîtalîstî, sîstemê patrîyarkal û sîstemê faşîstî yo. Yanî çimverdayo pêroyîyê Kurdîstanî. Ewnîyê prosesê Îsraîl-Fîlîstînî, ewnîyê zextanê ke Rojhelatê Mîyanênî de dewam kenê û zextanê ke Rojawa û şaran ser o yenê kerdiş. Bingeyê destronayîşê warê cuyî yê pêroyîyê cografyaya Mezopotamya û komkerdişê sermayeyî de dewamkerdişê hegemonyaya kapîtalîstî est o.”

‘Yewbîyayîşê şaran do sîstemê kapîtalîstî bişikno’

Beyza Ustune dîyar kerd ke xelesîyayîş sîstemê kolonyalîst û hegemonîk ra bi rayîrê têkoşînê şaran beno û qiseykerdişê xo wina qedêna: “Rayîrê xelesîyayîşî no yo ke şarî pîya cuyêka azade bihonê. Ganî vera nê sîstemê patrîyarkal bi aqil û helwestê xo yê polîtîkî sîstemêk pîya bihonê. Yanî rayîrêko bîn ê xelesîyayîşî çin o. Prosesêko ke tede şer çin bo û azadî bibo, bi hawayêko bîn nêyeno honayîş. Coka faîl ma yê, ma şarê ke nê welatî de ciwîyenê yê. Wa ma no têkoşînî pîya rayra berê. Wexto ke ma no çî kerd, xora mumkin nîyo ke sîstem vera şaran, vera îradeya şarî çîyêk hende bi hêz bikero. La helbet no yewbîyayîş nika zaf birîndar bîyo. Problemê şaran zaf ê, rewşê înan ê parçebîyayeyî est ê. Bedêlê cidîyî est ê ke înan dayê, zaf qefelîyayê. La reyna zî, wexto ke şima biryardarîya şaran ewnîyenê, şima tu kêmbîyayîş nêvînenê. Yanî bitaybetî cinî bi tu hawa biryardarîya têkoşînî ra dest nêverdanê û ê do na cuye azad bikerê. No çî do biresê serkewtiş, bêguman do biresê serkewtiş la mumkin nîyo ke ewro ra heta meşte nişka ra bibo, no prosesêk o.”

Tags: Beyza UstunÇEDekolojîHegemonyaHeskîfKapîtalîzmKurdistantalanWan
ShareTweetSendShareShare

Nûçeyên Din

Dêrsim de ‘Komxebata Madenkarîya Kolonî’ dest pê kerd

Dêrsim de ‘Komxebata Madenkarîya Kolonî’ dest pê kerd

21 MIJDAR 2026
Dêsêko ke rayîrî ser o ameyo viraştiş, dewe kerda di parçeyî

Dêsêko ke rayîrî ser o ameyo viraştiş, dewe kerda di parçeyî

21 MIJDAR 2026
‘Armancê ma cinîya azade û komelo azad o’

‘Armancê ma cinîya azade û komelo azad o’

21 MIJDAR 2026
‘Ma do kuçe bi kuçe rêxistinbîyayîşê xo qewetin bikerê’

‘Ma do kuçe bi kuçe rêxistinbîyayîşê xo qewetin bikerê’

19 MIJDAR 2026
Avûkat Ahmet Înan: Amed de talanê petrolî feqîrîye ano û ekolojîye erzeno tehluke

Avûkat Ahmet Înan: Amed de talanê petrolî feqîrîye ano û ekolojîye erzeno tehluke

19 MIJDAR 2026
Prof. Dr. Harun Arslan: Ganî xizmetê pawitişê nêweşan ra bêro xurtkerdene

Prof. Dr. Harun Arslan: Ganî xizmetê pawitişê nêweşan ra bêro xurtkerdene

18 MIJDAR 2026

↗️ XEBERÊ KE ZAF AMEYÊ WENDIŞ

YCK-KURD yê Marmara: ‘Wext wextê azadîye yo’

YCK-KURD yê Marmara: ‘Wext wextê azadîye yo’

22 MIJDAR 2026
Kayê ‘Serpêhatîyê Nîkoyê Şilbik’ Amed de ame nîşandayîş

Kayê ‘Serpêhatîyê Nîkoyê Şilbik’ Amed de ame nîşandayîş

22 MIJDAR 2026
Kamuran Tanhan: ‘Eke aştî wazenê, wa verê cû hepsîyanê nêweşan texlîye bikerê’

Kamuran Tanhan: ‘Eke aştî wazenê, wa verê cû hepsîyanê nêweşan texlîye bikerê’

22 MIJDAR 2026
‘Ma do vera şerê xususî, tîryak û fuhuşî bi komîneyan xo rêxistin bikerê’

‘Ma do vera şerê xususî, tîryak û fuhuşî bi komîneyan xo rêxistin bikerê’

22 MIJDAR 2026
Sabahattîn Tekîn badê 30 serran texlîye bî: ‘Wayîrê Prosesê Aştî û Komelê Demokratîkî bivejîyê’

Sabahattîn Tekîn badê 30 serran texlîye bî: ‘Wayîrê Prosesê Aştî û Komelê Demokratîkî bivejîyê’

22 MIJDAR 2026

ARŞÎV

  • MIJDAR 2026 (308)
  • COTMEH 2026 (357)
  • ÎLON 2026 (274)
  • TEBAX 2026 (308)
  • TÎRMEH 2026 (406)
  • HEZÎRAN 2026 (336)
  • GULAN 2026 (327)
  • NÎSAN 2026 (349)
  • ADAR 2026 (422)
  • SIBAT 2026 (387)
  • ÇILE 2026 (540)
  • KANÛN 2025 (254)
  • MIJDAR 2025 (226)
  • COTMEH 2025 (209)
  • ÎLON 2025 (232)
  • TEBAX 2025 (210)
  • TÎRMEH 2025 (299)
  • HEZÎRAN 2025 (257)
  • GULAN 2025 (334)
  • NÎSAN 2025 (265)
  • ADAR 2025 (317)
  • SIBAT 2025 (317)
  • ÇILE 2025 (298)
  • KANÛN 2024 (293)

Ajansa Welat, bi xeberanê xusûsîyan, dosya, cigêrayîş, dîmen û vengan komelî agahdar û roşnî kena.

Bi şîarê agahîyanê raşt û objektîfan weşanî esas gêna, serê şopa heqîqetî de agahîyan vila kena.

Ajansa Welat bi xeber û tedeyanê xo bena veng û rengê welatî.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

No Result
View All Result
  • HEME XEBERÎ
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • KURMANCÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne