MKG’yî raporê xo yê aşma teşrîna verêne platformanê xo yê medyaya dîjîtale ser o weşana û vat: “Xeberê rojnamegeranê cinîyan ê ke seba çapemenîya xosere xebitîyenê, sey bingeyê sûcdarkerdişan ameyî mojnayene.”
Komeleya Rojnamegeranê Cinîyan a Mezopotamya (MKG) raporê xo yê binpaykerdişê heqanê rojnamegeranê cinîyan ê teşrîna verêne ya 2026î platformanê xo yê medyaya dîjîtale ser o weşana. MKG’yî raporî de bale ante astenganê warî, şert û mercanê xebate yê rojnamegeranê cinîyan û sansurê çapemenîye ser o.
MKG’yî raporê xo de dîyar kerd ke teşrîna verêne de tedaye, hukmkerdiş û sansur vera rojnamegeran dewam kerdo û wina vat: “Rojnamegerî seba xeber û nuşteyanê xo yê medyaya dîjîtale bi cipersayîş, destbendkerdiş û tepîştişan reyde rî bi rî mendî. Xeberê rojnamegeranê cinîyan ê ke seba çapemenîya xosere xebitîyenê, sey bingeyê sûcdarkerdişan ameyî mojnayene. No çî zî mojneno ke çalakîyê rojnamegerîye hema zî yenê krîmînalîzekerdene. Hukmkerdişê rojnamegeranê ke derheqê şîdetê vera cinîyan, îşkence, îstîsmarê cînsî yê vera gedeyan û binpaykerdişanê bînan ê heqanê merdiman de xeberan virazenê, heqê raya pêroyî yê agahdarbîyayîşî rê mudaxeleyêk o. Cezakerdişê rojnamegeran seba xeberanê înan mojneno ke dadgerî sey aletêkê tedaye vera çapemenîye yena xebitnayene. La nê heme pratîkan reyde zî rojnamegerî nuştişê raştîye ra fek nêveradanê.”
MKG’yî raporê xo de da zanayene ke tacîz, tehdîd, hedefgirewtiş û hêrişê fîzîkî yê vera rojnamegeran zî dewam kenê û wina dewam kerd: “Redkerdişê dewayanê qanûnî yê derheqê nê hêrişan de polîtîkaya bêcezayîye xurt keno. Hêrişê cinsîyetperestî yê ke rojnamegerî wexto ke xeberan taqîb kenê pê reyde rî bi rî manenê, nîşanê zîhnîyetê serdestîya camêrdan ê warê rojnamegerîye de yê. Ganî vera faîlanê nê hêrişan cipersayîşê bitesîrî bêrê kerdene û peynîya bêcezayîye bêro.”
MKG’yî bale ante sansurê dîjîtalî ser o ke vera çapemenîya azade dewam keno û dîyar kerd ke astengkerdişê resayîşê keyepelanê xeberan û hesabanê medyaya dîjîtale raya pêroyî rê zehmetî ano; ganî sînordarkerdişî bêrê hewanayene û heqê raya pêroyî yê agahdarbîyayîşî bêro garantîkerdene.
Sewbîna MKG’yî raporê xo de nê çîyî ardî ziwan: “Rojnamegerî sewbîna vera şert û mercanê xebate yê nebaşan û neseypêyîyanê ke medyaya pederşahî virazena, têkoşîn kenê. Ganî rojnamegeranê cinîyan rê vera kar ra vetiş, binpaykerdişanê heqanê ekonomîkan û pratîkanê cîyakeran şert û mercê xebate yê seypê û biemnîyetî bêrê temînkerdene. Sey Komeleya Rojnamegeranê Cinîyan a Mezopotamya ma veng danê ke peynîya tedayê dadgerî yê vera rojnamegeran, hêrişê *cinsîyetperestî, sansur û polîtîkayanê bêcezayîye bêro. Ma do têkoşînê xo seba verdayîşê rojnamegeranê tepîşteyan û seba ke peynîya krîmînalîzekerdişê çalakîyanê rojnamegerîye bêro, dewam bikerê. Ma do vengê cinîyan berz bikerê, raştîye binusê û têkoşînê seba çapemenîyêka azade hîra bikerê.”
Doneyê Îstatîstîkî yê Raporê Binpaykerdişê Heqanê Rojnamegeranê Cinîyan ê Teşrîna Verêne ya 2026î
Rojnamegerê ke keyeyanê înan ser o sereştiş ame kerdene: 1
Rojnamegerê ke ameyî destbendkerdene: 2
Rojnamegerê ke muameleyêkê nebaşî reyde rî bi rî mendî: 1
Rojnamegerê ke taqîbkerdişê xeberan ra ameyî astengkerdene: 1
Binpaykerdişê heqê fikr û azadîya fikrî yê rojnamegeran
Rojnamegerê ke derheqê înan de cipersayîş ameyo destpêkerdene: 1
Rojnamegerê ke ameyî cezakerdene: Hûmara kesan 1
Cezaya hepsî 18 aşmî
Rojnamegerê ke hukmkerdişê înan dewam keno: Hûmara dosyayan 9
Hûmara kesan 9
Hûmara rojnamegeranê tepîşteyan (1ê teşrîna verêne ya 2026î ra heta nika): 9
*Binpaykerdişê heqanê ekonomîk/komelkî yê rojnamegeranê cinîyan*
Rojnamegerê ke kar ra ameyî vetene: 162 (tesbît nêbîyo ke çend înan ra cinî û çend înan ra camêrd ê)
Astengîyê înternet/medyaya dîjîtale ser o
Keyepelê ke ameyî girewtene: 2
Platformê Medyaya Dîjîtale yê ke ameyî astengkerdene: 214
Tedeyî yan zî Xeberê ke ameyî astengkerdene: 20
Qedexeya weşanî: 8
Lîsteya rojnamegeranê tepîşteyan
1- Derya Okatane – Rojnamegere
2- Hatîce Dumane – Mudira Karê Nuştişî û Wayîra Rojnameyê Atilimî
3- Nadîye Gurbuze – Edîtora Ajansa Xeberan a Etkinî (ETHA)
4- Ozden Kinike – Xebatkara TRT’yî
5- Yelîs Ayaze – Wayîra Keyepelê Aydinpostî
6- Songul Yucele – Berpirsyara Weşanê Pêroyî ya Kovara Onsozî
7- Fatma Sîbel Gurcîhane – Rojnamegere
8- Îrem Delîce – Muxabira Rojnameyê Denge yê Aydinî
9- Tugba Tekereke – Rojnamegere











