Kovara Hunerî ya ke bi lehçeya kurmanckî ya Kurdkî weşanîyena, hûmara ci ya newa vejîyaye. Kovara ke 76 pelan ra yena pê, qapaxê xo de ca da Hozan Şemdînî.
Hozan Şemdîn emser bi xebatanê cîyayan serra xo ya 40. ya hunerî pîroz keno. Kovara Hunerî seba Hozan Şemdînî dosyaya taybete viraşt. Kovare ke persê “Hozan Şemdînî cuye ya xo ya hunerî de çî xebatî kerdî?” persaye, albumê hunermendî, rolê ey ê zereyê HUNERKOM û Koma Berxwedanî de erjna. Kovare seba xizmetanê Hozan Şemdînî yê seba kulturê dengbêjîye şîrovekyêko taybet weşana û nê pêşnîyazî kerdî:
“Hozan Şemdînî mabênê serranê 1998-2018î de, yanî 20 serrî televîzyonan de programê dengbêjîye amade kerdî û pêşkeş kerdî. 864 dengbêjî kerdî mêman. Dîyar kerd ke dengbêjîye estunê kulturê kurdan o. Nê kulturî reyna mojna û malê pêro şarî kerd. Cigêrayoxî bi amadekerdişê Ansîklopledîya Dengbêjan na kede pîroz bikerê.”
‘Şarê kurd Ehmedê Xanîyanê neweyan heq nêkeno qey?’
Kovare erjnayîşê Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî yo derheqê Ehmedê Xanî, Tolstoy û Harold Pinterî de zî weşana. Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî pers keno: “Ma bêkok nîyê. Ma aîdê a cografya yê ke eserê sey Mem û Zîn, Hezar û Yew Şewî, Mesnevî û Şehname vejeyê orte. Têkoşînê ma de bêhesab qahremanê ma vejryê. Nê qehremanî ganî bi edebîyat û hunerî seba azanê neweyan bêrê mojnayene. Şarê kurdî seba ke qehremanan bimojno, Ehmedê Xanîyanê neweyan heq nêkeno?”
Seba şehîdan 70 deyîrî
Kovara Hunerî na hûmara xo de beşêko taybet dayo seba şehîdan. Kovare 70 deyîrî Seyda Perînçek û Bermal Çemî pare kerdê ke seba şehîdan ameyê nuştiş. Kovare nameyê deyîran û şehîdan yew bi yew nuştê û çend hîkayeyê deyîran zî pare kerdê.
Şuwareya ‘Lawê Min’
Kovare de dosyaya bi sernameyê “Sê Xwişk û Bira: Dîlber, Naîf û Ciwan Haco” ameye weşanayene, no dosya de xizmetê hîrê birayan ê seba mûzîkê Kurdkî erjnayê. Kovare dîyar kerdo ke zafane deyîrê Ciwan Hacoyî endamanê keyeyê ey nuştê û bestekarîya ey şîrove kerdo. Na dosya de şuwareya ke hetê Dîlber Haco ra ameye nuştene û hetê Ciwan Haco ra ameye bestekerdene dîqet ancenê. Di birayan şuwareyê bi nameyê “Lawê Min” seba birayê xo yo şehîd Naîf Haco vata. Na dosya de cuya Naîf Hacoyî û xizmetê ey ê seba Şorişê Kurdîstanî zî yenê qal kerdiş.
Kovara Hunerî daşinasnayîşê kitabê bi nameyê “Richelieu / Kunst, Macht und Politik” (Huner, Hêz û Polîtîka) zî şinasneno. Kitabê de ke hetê tarîxnasê hunerî Hilliard Todd Goldfarbî ra ameyo amadekerdene, yeno vatiş ke Armand Jean du Plessis de Richelieu yo ke Fransa de mabênê serranê 1624-1642î de Serekwezîrî kerda, resim, peyker û tîyatro seba menfeetê xo yê polîtîkî senî xebitnayî.
Tay sernuşteyê dosyayanê ê ke kovare de ca genê wina yê:
Hozan Aydinî ra Çar Albumê Neweyî
Argaîosî ra ver bi Kurdîstanî: Raywanîya Kaykerêkê Tîyatroyî
Eserê Rojbaş Gerîla û Têsîrê Ey
1994 Maastricht: Konferansê I. yê Kultur û Hunerê Kurdî
Bahadîn Robar: Kulturê Kurdan de Kewe Kewgîr û Kewegerîye
Elif Sonzamanci: Hewtemal û Tîyatroyê Roza Kayî
