Stenbol – Serekê Beşê ÎHD’yî yê Stenbolî, Hasan Yavîç, dîyar kerd ke ganî dewlete cewabê qiseyan û hêrişanê nîjadperestan bido û wina vat: “Merdimê hêrişkarî cesaretê xo bêmuhakemekerdişî ra gênê. Wexto ke hedîseyêka nêgatîfe û qiseyê nîjadperestî virazîyenê, gere temamê komelî reaksîyon nîşan bido. Çike wayîrvejîyayîş lazim o. Gerek êdî ziwanê aştîye bêro xebitnayîş.”
Karkerê Kurdî yê ke qezaya Silopî ya Şirnexî ra seba karê demserre şîbî dewa Bektaşlî ya qezaya Alapli ya Zonguldakî, 22yê tebaxe de raştê hêrişêko nîjadperest ameyî. Reyna welatijê kurdî yê ke seba karê demserre Mardîn ra şîbî qezaya Gumuşova ya Duzceyî, nê karkerî zî 23ê tebaxe de raştê hêrişêko nîjadperest ameyî. Hewteya 2. ya Lîgê Superî de, 24ê tebaxe de Amedspor û Kocaelîspor Stadyumê Kocaelî de ameyî hemverê yewbinî. Tayê terefgiranê Kocaelîsporî trîbunan de “torbeyê zerdî” berz kerdî, nîşanê terefgiranê Amedsporî dayî û terefgirê Amedsporî tehdîd kerdî. Nê hêrişê nîjadperestî û tehdîdê kiştişî miyanê şarê Kurdî de bîyî sebebê reaksîyon û hêrseko pîl.
Serekê Beşê Komeleya Heqanê Merdiman (ÎHD) ya Stenbolî, Hasan Yavîç, derheqê hêrişanê nîjadperestan ê welatijanê kurdan ser o de qisey kerd.
‘Vera provokasyonan de vindertişê şarî muhîm o’
Hasan Yavîçî diyar kerd ke merdimê ke vera prosesî de yê, bi mesaj û qiseyanê xo nîjadperestîya xo nîşan danê û wina vat: “Mumkin o ke seba ke proses bi selametî nêşêro, provokasyonan zî virazê. Labelê vera provokasyonan de vindertişê şarî muhîm o. Vera qiseyanê nîjadperestan de ma sênî vinderê, no zî zaf muhîm o. Ma zî sey pawitoxê heqanê merdiman vera nê hêrişanê nîjadperestan de yê û ma ewnîyenê ke ma senî eşkenî heqê şarî bipawê. Goreyê verê, Tirkîya de wezîyet hinî başêr o. Verê cû wexto ke vera şarê Kurdî tehdîd û qiseyê nîjadperestî ameyêne kerdene, tu çîyê nêbîyêne. Mehkemayî zî bêvengî bî. Labelê wextanê peyênan de bi zordayîşê komelî dewlete gaman erzena. Helbet gerek bêro zanayene ke her çî girêdayeyê prosesî yo. La aseno ke hetê îqtîdarî yo ke proses rayra beno, vernîya qiseyanê nîjadperestan nêgêno.”
‘Gerek dewlete zî cewabê nîjadperestîye bido’
Hasan Yavîçî dîyar kerd ke no proses tena seba şarê kurdî nîyo û wina qisey kerd: “Proses do tesîr pêroyî komelî bikero. Seba nê zî ganî komel wayîrê prosesî bivejîyo. Wexto ke hedîseyêke nêgatîfe û qiseyê nîjadperestî virazîyenê, gerek temamê komelî reaksîyon nîşan bido. Çike wayîrvejîyayîş lazim o. Ganî endî ziwanê aştîye bêro xebitnayîş. Heke kesêk qiseyê nîjadperestî kerdî û çîyê bînî kerdî, gerek dewlete zî cewabê nê çîyan bido. Tewr peynî de maçê Kocaelî de torbeyê zerdî ameyî akerdene, verê cû zî reyna resmê kiştoxan ameybî akerdene. No vera şarê kurdî de şerêko psîkolojîk o. Dewlete zî bi zanayîş tu çîyêk nêkerd. Eke muhakemekerdişêko baş biameyene kerdene, hêrişî nêameyêne dewamkerdiş. Kesê hêrişkarî zî cesaretê xo naye ra gênê. Seba ameyoxî, gerek kesê ke qiseyê nîjadperestî kenê û wazenê mîyanê komelî de fitne zêde bikerê, bêrê astengkerdene. Xora qanûnan de bendê vera nîjadperestîye estê, labelê nê nêyênê xebitnayîş.”
‘Gereka gamî bêrê eştene ke gumanî mabên ra wedarîyê’
Hasan Yavîçî îfade kerd ke mabênê her di hetan de yê ke proses rayra benê de guman estê û wina vat: “Nê rojê ke ma tede ravêrenî, şansêk o. Eke rayedarî vera hêrişanê ke karkeranê kurdan ser o û vera nîjadperestîyeyê de helwestêko baş nîşan bidê, her di hetî zî ziwanê aştîye bixebitnê, rojê ameyoxî de gumanî zî mabên ra hewanayene. Ganî dewlete zî destûr nêdo qiseyanê nîjadperestan. Wexto ke hedîseyê nîjadperestî virazîyenê, ÎHD zî nê çî sey îhlalê heqanê merdiman vîneno û proses de cayê xo gêno. ÎHD raporan amade keno û tewrê muhakemekerdişî beno. Eke îhlalê heqanê merdiman bibo, ÎHD her tim rolê xo bi ca ano.”
