• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derbarê Me De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
17 MIJDAR 2026
Encamek nîn e
View All Result
  • ROJANE
    PJAK: Rejîma Îranê li Kamyaranê endamekî me revand

    PJAK: Rejîma Îranê bi dronên xwekuj êrişî herêma Pênciwênê kir

    Ji bo girtiya nexweş Newroz Bozkurt kampanyaya tagê hat destpêkirin

    Ji bo girtiya nexweş Newroz Bozkurt kampanyaya tagê hat destpêkirin

    Mirovên Şemiyê serdana Koma DEM Partiyê kir

    Mirovên Şemiyê serdana Koma DEM Partiyê kir

    Ji bo girtiyên nexweş çalakiya nobedê hat destpêkirin: Heta girtî neyên berdan em li vir in

    Çalakiya rûniştinê ya ji bo girtiyên nexweş dê sibê bidome

    Ji bo girtiyên nexweş çalakiya nobedê hat destpêkirin: Heta girtî neyên berdan em li vir in

    Ji bo girtiyên nexweş çalakiya nobedê hat destpêkirin: Heta girtî neyên berdan em li vir in

    Jinan li ber dadgehê daxwaza edaletê kir

    Jinan li ber dadgehê daxwaza edaletê kir

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
    PJAK: Rejîma Îranê li Kamyaranê endamekî me revand

    PJAK: Rejîma Îranê bi dronên xwekuj êrişî herêma Pênciwênê kir

    Ji bo girtiya nexweş Newroz Bozkurt kampanyaya tagê hat destpêkirin

    Ji bo girtiya nexweş Newroz Bozkurt kampanyaya tagê hat destpêkirin

    Mirovên Şemiyê serdana Koma DEM Partiyê kir

    Mirovên Şemiyê serdana Koma DEM Partiyê kir

    Ji bo girtiyên nexweş çalakiya nobedê hat destpêkirin: Heta girtî neyên berdan em li vir in

    Çalakiya rûniştinê ya ji bo girtiyên nexweş dê sibê bidome

    Ji bo girtiyên nexweş çalakiya nobedê hat destpêkirin: Heta girtî neyên berdan em li vir in

    Ji bo girtiyên nexweş çalakiya nobedê hat destpêkirin: Heta girtî neyên berdan em li vir in

    Jinan li ber dadgehê daxwaza edaletê kir

    Jinan li ber dadgehê daxwaza edaletê kir

  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
Encamek nîn e
View All Result
Ajansa Welat
Encamek nîn e
View All Result

‘Berxwedana 50 salên dawiyê ji bo Kurdî hişmendiyek afirand’

Omer Demîr / AW

17 MIJDAR 2026 - 09:25
Kategorî: MANŞET, ROJANE
A A
Stenbol – Nivîskar Mehmet Bûlût derbarê wêje û romana Kurdî de diyar kir ku romana Kurdî jî bi têkoşîna ku ev 50 sal in tê kirin ve girêdayî ye û got: “Têkoşîn û berxwedana 50 salên dawiyê di nav roman, wêje û zimanê Kurdî de hişmendiyek afirandiye.”

Her milet bi çand, huner, wêje, dîrok û zimanê xwe tê nasîn. Wêje di nasîna gelan de cihekî girîng digire. Her bûyer û aloziyên mezin, şoreş an jî şer di pêşketina wêje û romana gelan de bandorê dikin. Wêje û romana Kurdî di vî warî de, li gorî çand, huner û dîroka xwe bandorek mezin li ser gelê Kurd kir. Her çiqas ziman û wêjeya Kurdî bi awayek fermî li welatên lê dijîn bi neyê nasîn jî lê Kurdan bi têkoşîna xwe wêje û zimanê xwe parast û bi hezaran berhemên wêjeyî û zimanî afirandin.

Yek ji van nivîskarên Kurd ku hewl daye bi romanan parastina zimanê xwe bike jî Mehmet Bûlût e. Du romanên Mehmet Bûlût ên bi navê “Min navek nedît ji bo te” û “Wesyetên wenda” hene.

Nivîskar Mehmet Bûlût derbarê wêje û romana Kurdî de ji ajansa me re axivî.

‘Berhemên min encama têkoşîna 50 salan e’

Mehmet Bûlût anî ziman ku romana Kurdî ya yekemîn Şiwanê Kurmanc e û wiha axivî: “Dîroka romana Kurdî bi Şivanê Kurmanca dest pê dike. Piranî, di van 30-40 salên dawiyê de roman di nava gelê Kurd de hinekî pêş ketiye. Komeke me heye ya bi navê ‘Koma Civata Kurdî’. Ev du sal in ez li wir bi awayekî rexneyî romanan dixwînim. Di sala 2018an de min dest bi wêjeya Kurdî kir. Min bi wergerê dest pê kir, ji bo nivîsandina romanê dest bi nivîsandina romanan kir. Di sala 2022yan de romana min a yekemîn hate çapkirin. Du romanên min hene. Romana Kurdî jî bi têkoşîna ku ev 50 sal in tê kirin ve girêdayî ye, em nikarin vê yekê qut bikin. Bi şêweyekî, têkoşîna gelê Kurd di nava romana Kurdî de cih girtî ye. Lê dibe ku nivîsandina romanê ne di heman astê de be ku têkoşîn, berxwedan û berdelên hatine dayîn tê de cih bigirin, lê dîsa jî ew têkilî heye. Du pirtûkên min hene, her du jî li ser bingeha vê têkoşîna 50 salan derketine holê. Hest, ziman û çîroka min ku ez tînim ziman, hemû xwe dispêrin wê têkoşînê. Têkoşîna 50 salên dawiyê di romana Kurdî de hişmendiyek ava kiriye. Piştî 40 salan, di aliyê hişmendî û kamilbûnê de pêşketin çêdibe. Ev têkoşîna 50 salên dawiyê jî di mêjiyê mirovan de kamilbûn ava kiriye. Berxwedana ku hatiye dayîn jî bûye bingeha nivîsandina wê aqilê kamilbûyî. Nivîskarên nû yên wekî me jî berhemên wê têkoşînê ne. Aqil û hişmendiya roman û nivîskaran li ser bingeha têkoşîna Kurd hatiye avakirin.”

Mehmet Bulut

‘Medyaya dîjîtal dibe sedem ku li şûna xwendinê guhdarîkirin li pêş bikeve’

Mehmet Bûlût diyar kir ku di salên 1980î de Kurdî li gundan hatiye hiştin û gel hatiye bajaran û wiha domand: “Di salên 80î de mirov gihîştibû wê astê ku ji zimanê xwe şerm bike. Lê di 10 salên dawiyê de xwedîderketina li Kurdî û Kurdîwarî pêş dikeve. Bi hişmendiyekî zanistî pêş dikeve. Dibe ku ne pir be, lê pêşketinek heye. Lê em dibînin ku xwendin di heman astê de nîne. Nivîsandin li pêşiya xwendinê ye. Nivîskar zêde ne, lê xwîner ne di wê astê de ne. Heke xwendin bigihîje asta nivîsandinê, dê ziman jî pêş bikeve. Ji dibistana seretayî heta zanîngehê derfeta perwerdehiya Kurdî tune ye. Ev jî bandorê li ser pêşketina zimanê Kurdî dike. Lê ya ku me herî zêde paş ve dibe, medyaya dîjîtal e. Medyaya dîjîtal dibe sedem ku şûna xwendinê guhdarkirin pêş bikeve.”

‘Heke mirovek bixwaze, dikare mala ku lê dijî bike dibistan’

Mehmet Bûlût destnîşan kir ku dibe ku dibistanên wan tune bin, lê kesekî bixwaze dikare malekê bike dibistan û wiha axivî: “Ez nivîskarek im, hinekî jî ji bo pêşketina zimanê xwe dixebitim. Ez ji derdora xwe berpirsiyar im. Heke mirovek bixwaze, dikare mala ku lê dijî bike dibistan. Em li Stenbolê dijîn. Bi sedan komeleyên me li vî bajarî hene, her gundiyan komeleya gundê xwe ava kiriye. Mirov dikare wan komeleyan bike dibistan. Li vir tu dikarî ji bo hînbûna dîrok, çand, huner û kevneşopiya xwe bixebitî û bi hişmendiyeke nû pêş bikevî; tu kes nikare pêşiya te bigire. Serokatî çi dibêje? Dibêje; ‘Em tiştekî ji wan naxwazin. Tiştê ku em dixwazin, em ê xwe bi xwe rêxistin bikin’. Ev peyamek dîrokî ye. Rexneyên gel hene ku derbarê axaftina Kurdî de tên kirin. Hemû saziyên me dikarin di nava saziyên xwe de Kurdî biaxivin. Em dikarin saziyên xwe bikin Kurdî û Kurdistanî.”

‘Em nikarin bikevin nava ruhê hevdu de’

Mehmet Bûlût da zanîn ku ew girîngiyê dide pêşketina wêjeya Kurdî û axaftina xwe wiha bi dawî kir: “Her ku diçe, zimanê me yê wêjeyî jî dişibe zimanê siyasî. Teqez divê em xwe ji vê yekê rizgar bikin. Zimanê me yê siyasî di 20-30 salên dawiyê de yan li ser mexdûrbûnê ye yan jî li ser rexnekirina pergalê ye. Em nikarin ji van herduyan qut bibin. Dema ku em ji wan qut bibin û bi awayekî xwezayî bifikirin, dê zimanê wêjeyê jî pêş bikeve. Gava ku tu bendekê ji xwe re çêdikî, tu mejî û hestên xwe jî teng dikî. Ji ber ku êş, jan, elem, berxwedan û têkoşîn di nava hevdu re derbas bûne, ew ji me re bûne wekî qalibekî. Xwezî nivîskarekî Kurd bikaribe karakterekî Kurd di nava wêjeyê de bide nasîn. Ewqas tişt hatin serê me, me îxanet û berxwedanê di nava hevdu de dît. Lê me hê jî hevdu nas nekiriye. Em nikarin bikevin di nava ruhê hevdu.”

Etîket: nivîskar Mehmet Bulutromana Kurdîtêkoşîna 50 salanWêjeya Kurdî
Parve BikeTweetWhatsAppParve BikeParve Bike

Nûçeyên Din

‘Armanca me avakirina helwestek li dijî bişaftinê ye’

‘Armanca me avakirina helwestek li dijî bişaftinê ye’

23 HEZÎRAN 2026
Serlêdanên ji bo Kargehên KASEDê dê heta 16ê Tîrmehê bidomin

Serlêdanên ji bo Kargehên KASEDê dê heta 16ê Tîrmehê bidomin

20 HEZÎRAN 2026
Hevseroka KURDÎWARê: Em ê hewl bidin bîr û arşîvek akademîk ava bikin

Hevseroka KURDÎWARê: Em ê hewl bidin bîr û arşîvek akademîk ava bikin

2 NÎSAN 2026
Stûneke wêjeya Klasîk a Kurdî: Şêx Evdirehmanê Axtepî

Stûneke wêjeya Klasîk a Kurdî: Şêx Evdirehmanê Axtepî

30 ADAR 2026
Rênas Jiyan: Wêje û ziman divê hin bêtir bala siyasetê bikişîne

Rênas Jiyan: Wêje û ziman divê hin bêtir bala siyasetê bikişîne

22 KANÛN 2025
Orhan Sakçî: Wêje dikare civakê ji nû ve ava bike

Orhan Sakçî: Wêje dikare civakê ji nû ve ava bike

8 KANÛN 2025

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

  • Rûken Kilinç: Divê gorên Seîd Riza û hevalên wî bê eşkerekirin

    Rûken Kilinç: Divê gorên Seîd Riza û hevalên wî bê eşkerekirin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • 89 sal derbas bû, çima cihê gora Seyîd Riza nayê eşkerekirin?

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Li dijî bişaftina netew-dewletê modela çareseriyê: Entegrasyon

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Tayîp Temel: Di demek nêz de rojnameger dê bikarin bi Rêber Ocalan re hevdîtinê bikin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Ji Wezareta Çandê bersivek sosret: Medreseya Feqiyê Teyran ne aîdî me ye

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Dikandar û karkerên li Stenbolê ji rewşa aboriyê bi gilî û gazinc in

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Li Sûrê paneleke watedar hate lidarxistin: Em ê bîra Sûrê biparêzin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Du xwişk û sozek: Ji bo Kurdistanê têkoşiyan

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Avahiyên ji serdema Ûrisan mane Qersê dixemilînin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet
  • Li Qersê amadekariya zivistanê ku 7 mehan diajo tê kirin

    Parve Bike
    Parve Bike Tweet

Ajansa Welat, bi nûçeyên taybet, dosya, lêkolîn, dîmen û deng civakê agahdar û ronî dike.

Bi şîara agahiyên rast û objektif weşanê esas digire, li ser şopa heqîqetê agahiyan belav dike.

Ajansa Welat bi nûçe û naverokên xwe dibe deng û rengê welat.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

Encamek nîn e
View All Result
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
  • JIN
  • ÇAND Û HUNER
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • KED Û ABORÎ
  • CÎHAN
  • ANALÎZ-DOSYE
  • SPOR
  • KIRMANCKÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne