• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derheqê Ma De
  • |
[email protected]
Ajansa Welat
21 MIJDAR 2026
No Result
View All Result
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • Heme Xeberî
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • Heme Xeberî
No Result
View All Result
Ajansa Welat
No Result
View All Result

Dêrsim de ‘Komxebata Madenkarîya Kolonî’ dest pê kerd

Dêrsim / AW

21 MIJDAR 2026 - 13:47
Kategorî: KIRMANCKÎ - EKOLOJÎ, KIRMANCKÎ - MANŞET
A A
Dêrsim – Serekê Komeleya Dêrsimijanê Menemenî Gamze Yenture ‘Komxebata Madenkarîya Kolonî’ de qisey kerd û vat: “Ma zanê ke tena wexto ke ma têkoşîn Perî ra heta Cerrattepe, Dêrsim ra heta Akbelen, Gabar ra heta Kazdaglari pîl bikerê, ma do qezenc bikerê.”

Dêrsim de bi sloganê “Ma vera talanê sermayeyî cuya ekolojîke pawenê” ‘Komxebata Madenkarîya Kolonî’ dest pê kerd. Komxebate do 2 rojî dewam bikero û Kitabxaneya Huseyîn Guntaşî û Salonê Konferansî de bena. Organîzasyonê ekolojîye, temsîlkarê dezgehanê komelê sivîlî û partîyanê sîyasîyan û zaf aktîvîstê dorûverî tewrê komxebate bîyî. Gamze Yenture qiseykerdişê akerdişî kerd û vat ke armancê komxebate no yo: Tecrubeyê têkoşînê ekolojîk bêrê têhet, madenkarî bi heme boyutanê xo bêro munaqeşekerdiş û zemînêko muşterek bêro awankerdiş.

Gamze Yenture îfade kerd ke kapîtalîzm seba ke krîzanê xo derbaz bikero û meylê kemîbîyayîşê rêjeyanê karî telafî bikero, madenanê kûrîya erdî keno madeyê xamî yê zincîranê sermayeyê global û vat: “Bedêlê nê prosesî zî şaran, kedkaran û ekosîstemî rê dano dayîş. Her dewleta neteweyî rê bazarê globalî de rolêk est o. Welatê sey Tirkîya zî welatê ke çimeyê bin erdî tede yenê îstîsmarkerdiş ê. Madeno ke yeno vetiş, teberê xeripnayîşê ke virazeno, bê ke ekonomîya welatî rê fayde bido erşawîyeno teberê welatî. Wexto ke çimeyê cuyî yê herêmî, mêrgî, awe û vîrê kulturî goreyê menfeetê sermayeyî yenê tasfîyekerdiş, şarê herêmî rê hîkayêyê ‘averşîyayîşî’, ‘îstîhdamî’ û ‘sermayegazî’ yenê vatiş. La eşkera yo ke no averşîyayîş kamî rê fayde dano: Kesê ke erjî virazenê û bedêl danê herême de manenê la zêdeerj û kar grûbanê global ê sermaye de kom benê. Nê ra, aşma temmuze ya vîyarte de Tirkîya de kombîyayîşê NATO’yî bî û babetanê muhîman ê nê kombîyayîşî ra yew zî madenî bîyî. Nê wextanê peyênan de musabeqaya çekan û teknolojî zaf zêde bîya. Coka tesadufî nîyo ke welatî nika çimeyanê madenan dima gêrenê.” Madenî hewcedarîyanê şaran û kedkaran bica nêanê, sey bombeyan înan ser o varenê.”

‘Ganî ma piştdayîşî keye bi keye, ber bi ber rêxistin bikerê’

Gamze Yenture dîyar kerd ke tarîx de tu prosesê talanî bê têkoşîn peyser nêkişîyayo. Aye îfade kerd ke her xeta pawitişî ya ke bi nameyê xoza, kede û heqê cuyî ame awankerdiş, do bi aqlo muşterek qewetin bibo. Gamze Yenture vat: “Amancê na komxebate tena vetişê bîlançoyê xeripnayîşî nîyo; eynî wext de pîlkerdişê qisaya ma ya muşterek a vera talanî, hacetanê ma yê têkoşînê huquqî û komelkî û pratîkê ma yê piştdayîşî yo. Sey ke ma metnê vengdayîşê xo de zî dîyar kerd, ma zanê ke tena wexto ke ma têkoşîn Perî ra heta Cerrattepe, Dêrsim ra heta Akbelen, Gabar ra heta Kazdaglari pîl bikerê, ma do qezenc bikerê. Seba nê çîyî ganî ma bitaybetî piştdayîşêko ke Hewzeya Firatî de vila bibo pîl bikerê, Dêrsim zî mîyanê na hewze de ya. Ganî ma keye bi keye, ber bi ber xo rêxistin bikerê. Na manaye de ganî ma adirê xoverdayîşî yo ke Pulumur, Varto, Amed û Şirnex de vêşeno, hîna gur bikerê û pîl bikerê. Hêvîya ma ya tewr pîle û motîvasyonê ma no yo ke komxebata ma nê manayî de gamêka verêne bo û bi kemî û zêdeyanê xo berê tecrubeyanê neweyan akero.”

Gamze Yenture wina dewam kerd: “Komxebata ma nê babetan bi hawayêko temamî pîya ana têhet:

  • Xeripnayîşo ekolojîk û dorûverî: Karê madenkarî hewzeyanê awe, erd, daristanan, cuya kovîye û kalîteyê hewa ser o virazeno, îdiayê rehabîlîtasyonî zî tede yê.
  • Xorînîya sosyo-ekonomîkî: Çimeyê debarî, koçkerdiş, awanîya komelkî, tesîrê psîkolojîkî û modelê alternatîfî yê averşîyayîşî yê sey agroekolojî/kooperatîfî.
  • Mekanîzmayê huquqî û îdarî: Qanûnê Madenî, ‘menfeetê pêroyî’ û proseyê ÇED’î, statuyê pawitişî, îstîmlako bileze, huquqê mîyanneteweyî û rayîrê heqgêrayîşî.
  • Stratejîyê pawitişê komelkî û komunîkasyonî: Rêxistinbîyayîşo herêmî, koordînasyonê mabênê dezgehan, komunîkasyono serbest, çalakîyê meşrû û zextê raya pêroyîye ser o yê.
  • Babetê vîr û cayî: Cayê pîrozî, vîrê kolektîfî, tarîxê fekî, nameyê cayan û zerarê eleqeya bawerîye ya ke xoza reyde ameya awankerdiş.
  • Babetê weşîye: Nêweşîyê ke awe/hewa/erdo lewitîyaye ra yenê û rîskê weşî û emnîyetê karkeran (ÎSG).”

Maseyê ekolojîye ameyî awankerdiş

Roja verêne ya komxebate de nê maseyî ameyî awankerdiş:

  • maseya tesîranê ekolojîk û dorûverî
  • maseya averşîyayîşê alternatîf ê sosyo-ekonomîkî
  • maseya huquq, mewzuat û proseyanê îdarî
  • maseya pawitişê komelkî, rêxistinbîyayîş û komunîkasyonî
  • maseya vîr û cayî
  • maseya weşîye

Nê maseyan de derheqê hetanê cîya-cîyayan ê xeripnayîşê ekolojîk de munaqeşeyî do bêrê kerdiş. Nê munaqeşeyî do meşte sey pêşkêşkerdişî şarî reyde bêrê parekerdiş.

Tags: DêrsimekolojîGamze YenturHewzeya FiratîKomeleya Dêrsimijanê MenemenîKomxebateMadenkarîtalan
ShareTweetSendShareShare

Nûçeyên Din

Mehmet Aşkin: ‘Bînayê walîtî û edlîye kampusê Unîversîteya Munzurî de tesîrêko xirab kenê’

Mehmet Aşkin: ‘Bînayê walîtî û edlîye kampusê Unîversîteya Munzurî de tesîrêko xirab kenê’

19 MIJDAR 2026
Avûkat Ahmet Înan: Amed de talanê petrolî feqîrîye ano û ekolojîye erzeno tehluke

Avûkat Ahmet Înan: Amed de talanê petrolî feqîrîye ano û ekolojîye erzeno tehluke

19 MIJDAR 2026
Kalkan: Dewlete eşkena bi rîbirîbîyayîşê Dêrsimî raştîya kurdan qebul bikera

Kalkan: Dewlete eşkena bi rîbirîbîyayîşê Dêrsimî raştîya kurdan qebul bikera

17 MIJDAR 2026
Seyîd Riza û embazê ey ebi kilaman ameyî vîrardene

Seyîd Riza û embazê ey ebi kilaman ameyî vîrardene

15 MIJDAR 2026
KNK’yî veng da ke cayê mezelanê Seyîd Riza û embazanê ey bêro eşkerakerdiş

KNK’yî veng da ke cayê mezelanê Seyîd Riza û embazanê ey bêro eşkerakerdiş

15 MIJDAR 2026
Tornanê Seyîd Rizayî veng da: Wa cayê mezelan bêro eşkerakerdene û dewlete efû biwazo

Tornanê Seyîd Rizayî veng da: Wa cayê mezelan bêro eşkerakerdene û dewlete efû biwazo

15 MIJDAR 2026

↗️ XEBERÊ KE ZAF AMEYÊ WENDIŞ

TOHAV’î avûkatê Kurdî yê ke ameyê qetilkerdiş vîr ardî

TOHAV’î avûkatê Kurdî yê ke ameyê qetilkerdiş vîr ardî

21 MIJDAR 2026
Aqûbeta cinîyanê ke ameyê kiştiş û vîndîkerdiş ame persayîş

Aqûbeta cinîyanê ke ameyê kiştiş û vîndîkerdiş ame persayîş

21 MIJDAR 2026
‘Ma do bi awankerdişê komîneyan nê prosesî de biresê serkewtiş’

‘Ma do bi awankerdişê komîneyan nê prosesî de biresê serkewtiş’

21 MIJDAR 2026
Hesekê de ciwanêk bi gulleyanê eskeranê Tirkan ame kiştiş

Çalakîya KHK’yî: ‘Polîtîkaya îxracî hêrişêko vera keda cinîyan a’

21 MIJDAR 2026
Girewteya neweşe Newroz Bozkurte vaznaya ra neweşxane!

Muracatê peydeştişê înfazî yê seba Newroz Bozkurte bê cewab mend

21 MIJDAR 2026

ARŞÎV

  • MIJDAR 2026 (294)
  • COTMEH 2026 (357)
  • ÎLON 2026 (274)
  • TEBAX 2026 (308)
  • TÎRMEH 2026 (406)
  • HEZÎRAN 2026 (336)
  • GULAN 2026 (327)
  • NÎSAN 2026 (349)
  • ADAR 2026 (422)
  • SIBAT 2026 (387)
  • ÇILE 2026 (540)
  • KANÛN 2025 (254)
  • MIJDAR 2025 (226)
  • COTMEH 2025 (209)
  • ÎLON 2025 (232)
  • TEBAX 2025 (210)
  • TÎRMEH 2025 (299)
  • HEZÎRAN 2025 (257)
  • GULAN 2025 (334)
  • NÎSAN 2025 (265)
  • ADAR 2025 (317)
  • SIBAT 2025 (317)
  • ÇILE 2025 (298)
  • KANÛN 2024 (293)

Ajansa Welat, bi xeberanê xusûsîyan, dosya, cigêrayîş, dîmen û vengan komelî agahdar û roşnî kena.

Bi şîarê agahîyanê raşt û objektîfan weşanî esas gêna, serê şopa heqîqetî de agahîyan vila kena.

Ajansa Welat bi xeber û tedeyanê xo bena veng û rengê welatî.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettin Kılıç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Mahmut Altıntaş

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: [email protected]
Malper: www.ajansawelat1.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

No Result
View All Result
  • HEME XEBERÎ
  • ROJANE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • KOMEL
  • WEŞÎYE
  • DINYA
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • SPOR
  • KURMANCÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne