Dêrsim – Platformê Keda û Demokrasîya Dêrsimî, 89îne serre ya idamê Seyîd Riza û embazanê ey de, Kuçeyê Hunerî ra heta Meydanê Seyîd Rizayî rayîrşîyayîş kerd.
15ê teşrîna peyêne ya 1937î de Seyîd Riza, Ûsifan ra Findiq Ağayê lajê Kamerî, Kureyşan ra Hesenê Îbrahîmê Qicî, Kureyşan ra Usenê Seydî/Seyd Usen, Demenan ra Hesen Ağa/Hesenê Civrail Ağayê Arekêye, Demenan ra Alîyê Mirzê Sili û Resik Usenê Seyd Rizay ameyî idamkerdene. Serê naye ra 89 serrî vîyartî. Handê serrî vîyartî la cayê mezelanê Seyîd Riza û embazanê ey nêame eşkerakerdene; rêçeyê qetlîam, sirgun û remnayîşê bi zorî yê Tertelayê Dêrsimî ya 1937-38î, nesilan ra dewrê nesilan bî û heta roja ewroyêne ame.
Platformê Keda û Demokrasîya Dêrsimî, 89îne serre ya idamê Seyîd Riza û embazanê ey de, Kuçeyê Hunerî ra heta Meydanê Seyîd Rizayî rayîrşîyayîş kerd.

Yadkerdişê Meydanê Seyîd Rizayî de Hemsereka Pêroyî yê DBPyî Çigdem Kiliçgun Ucar, Serekê Pêroyî yê ABFyî Mustafa Aslan, Hemverfeka Komîsyonê Şaran û Bawerîyan ê DEM Partî Yuksel Mutlu, Cîgirê Serekê Grûba DEM Partî Sezai Temelli, Parlamentera DEM Partî ya Dêrsimî Ayten Kordu, Hemşaredarê Dêrsimî Cevdet Konak û Birsen Orhan ke cayê înan de kayyûm ame tayînkerdene, Serekê Pêroyî yê DEDEFî Yaşar Gelincik û înan ra teber zaf hemwelatîyî beşdar bîyî.
Yadkerdiş bi veşnayîşê çerağan dest pêkerd. Platformî kurdkî û tirkî eşkerayîyêk daye. Eşkerayî de ame vatene ke îdamî bêqanûnî ameyî kerdene û venga eşkerakerdişê qerarê idamê Seyîd Riza û embazanê ey, cayê mezelanê înan û cayê kesanê vîndîbîyayeyan raya pêroyî rê ame dayene.
‘Tekoşînê înan ma rê roşnayî yo’

Yadkerdiş de Hemsereka Pêroyî yê DBPyî Çigdem Kiliçgun Ucare ebi ziwanê Seyîd Riza û embazanê ey Kirdkî/kirmanckî qisey kerd û vat ke têkoşîn û xoverdayîşê Seyîd Rizayî û hevalanê ey ewro zî dewam keno, vat:
“Ma û şarê ma anê rî bi rîyê yewbînî. Nê prosesê de vernîya ma de benê asteng. Wa şehîdê ma ma rehet raqewîyê; tornê înan ala têkoşînê înan gureta û aver benê. Ma kamca şorê zî do na roşnîye tey xo berê. Nê herdî de xeylêk kayî ameyî kaykerdene la heqîqeta na cografya xelisîyaye nîya. Na herre mifteyê sîyasetî nîya. Eke ma bawerîya xo ra wayîr vejîyê, kes nêeşkeno verê ma de bivindero.”
Uçare waşt ke arşîvê terteleyî bêrê akerdene û derheqê Proseya Aştî û Komela Demokratîke de zî dîyar kerd ke nasnameyê şaran ganî bêmane mîyanê prosesî de bêro qebulkerdene. “Înan 15ê teşrîna peyêne ra heta nika sîyasetê qilêrinî her keye û her hane de kayî kerd. Şarê ma izne nêdê nê kayan û xover da. Vindertişê înan o dîk ma rê roşnayî yo, têkoşînê înan ma rê roşnayî yo. Seyîd Rizayî vat çi? Vat ke: ‘Mi zuran û hîleyanê şima de baş nêkerd, na mi rê bîyê derd. Labelê mi zî şima ver de sere ronêna, na zî şima rê bibo derd.’ Şarê ma zî zê Seyîd Rizayan, hile û zilmê înan rê sare ronêna. Nameyê Dêrsimî nas bikerê, heqîqetî bivînê. Bila pêroyê şarê Tirkîya ziwanêko hempar de bibê yew, ma haştî ser o biqisey bikerê.”
‘Wazenê bawerîya ma vîndî bikerê’
Serekê Pêroyî yê ABFyî Mustafa Aslanî, bi tekîd kerdene ke seba resnayîşê mirasê Seyîd Riza û embazanê ey ê sibayî ganî têkoşînêko vêşêr bêro kerdene, vat: “Ewro bi destê hemkaran wazenê bawerîya ma vîndî bikerê. Ganî ma hişyar bê.”
‘Ganî rûbirûbîyayîşê tarîxî bêro viraştene’
Serekê Pêroyî yê DEDEFî Yaşar Gelincikî, bi tekîd kerdene ke idamî parçeyê polîtîkayanê dewlete yê ke vera estbîyayîşê tarîxî yê, vat: “Tevî ke 89 serre vîyartî, ma gêrayîşê edalet û heqîqetî ra fek nêverda. Cayê mezelanê Seyîd Riza û embazanê ey ganî bêrê eşkerakerdene. Ma qebul nêkenê ke nê waştiş hema zî nêbo hesab. Ganî rûbirûbîyayîşê tarîxî bêro viraştene.”
Cîgirê Serekê Grûbê DEM Partî Sezai Temellîyî, bi tekîd kerdene ke tevî ke 89 serre vîyartî, cayê mezelanê Seyîd Riza û embazanê ey nêame eşkerakerdene, vat: “Seyîd Rizayî, idam sehpa rê şîyayîş de vatişanê xo de komar tarîf kerd. Komare rê venga xo da.”

Yadkerdiş, guldayena serê heykelê Seyîd Rizayî ra dima qedîya.





































