Wezîrê Karanê Teberî yê Çînî Wang Yî hemmeslekê xo yê Îranî reyde Pêkîn de ame têhet û waşt şerê Rojhelatê Mîyanên bilez vindero. Sewbîna vengdayîş ame kerdene ke Neqebê Hurmuzî demêko tewr kilm de newe ra bêro akerdene.
Çînî derheqê averşîyayîşanê Rojhelatê Mîyanên de hewldayîşê xo yê dîplomatîkî zêde kerdê. Wezîrê Karanê Teberî yê Çînî Wang Yî Pekîn de hemmeslekê xo yê Îranî Abbas Arakçî reyde ame têhet. Wang Yî badê pêvînayîşî eşkerayî da û seba herême vengdayîşê “Adirbesto bilez” kerd.
Wang Yî îfade kerd ke dewamkerdişê şerî nêyeno qebulkerdiş û vat: “Bê ereykewtene ganî şer bêro vindarnayene. Nêyeno qebulkerdiş ke şer newe ra bêro geşkerdene. Zaf muhîm o ke ganî muzakereyî dewam bikerê.”
Wezîrê Çînî sewbîna vengdayîşê Dewletê Yewbîyayeyî yê Amerîka (DYA) û Îranî kerd ke Neqebê Hurmuzî “demêko tewr kilm de akerê” ke seba bazirganîya enerjî yê global krîtîk o.
Şerê DYA û Îranî derbasê qonaxêko newe bî
Hetê DYA dîyar kerd ke prosesê leşkerî yê herême derbasê qonaxêko newe bîyo. Wezîrê Karanê Teberî yê DYA Marco Rubio ard ziwan ke “Operasyonê hêrsê destanî” qedênayo û Washîngton êdî tena “astê pawitişî” de yo. Rubîo vat ke do teklîfêk pêşkêşê Konseya Ewlekarî ya Neteweyê Yewbîyayeyî (NY) bikerê ke problemê Neqebê Hurmuzî bi hawayêko azad bêro pê ardene.
Operasyonê Neqebê Hurmuzî ame vindarnayene
Serekê DYA’yê Donald Trump zî demêko ver eşkera kerd ke operasyonê eskortê seba keştîyan ameyo vindarnayene ke çarçewaya “Projeya azadî” de ameyene rayraberdene. Trump dîyar kerd ke no qerar hem semedê serkewtişê leşkerî hem zî semedê averşîyayîşê muzekkereyan Îranî reyde ameyê girewtene. La ame eşkera kerdene ke dorpêçê DYA yê serê lîmanan ê Îranî dewam keno. Washingtonî sewbîna vat ke no qerar serê de Pakîstan û waştişê hinî dewletan ser ameyo girewtene.
Heto bîn ra îxtîlafê herême hîna bi temamî nêqedîyayê. Sazgehê emnîyetê deryayî UKMTO ke merkezê înan Îngilîstan de yo dîyar kerd ke şanê sêşemeyî de bi çekê ke “çimeyê ey nêyeno zanayene” keştîyêka barî Neqebê Hurmuzî de ameya pirodayene.
Borsayê Ewropa berz beno
Pabeyê serê kêmîbîyayîşê îxtîlafanê jeopolîtîk, tesîrêko pozîtîf serê bazarî de kerd. Borsayê Ewropa bi berzbîyayîşêk xurt dest bi hewteyî kerd. Parîs, Frankfurt, London û Mîlano de endeksan bi nisbetê se ra 1 bi qîymet bîyê. Analîstî vanê, vindertişê operasyonanê leşkerî yê DYA û îhtîmalê çareyê dîplomatîk weşvînîya bazarî xurt kerdo.
