Êlih – Citkaranê tutinî yê Êlihî dîyar kerd ke semedê varanê zafî yê rojanê peyênan tutinê înan zerarêko pîl dîyo û waşt ke dewlete semedê zerarî înan rê ardim bikero.
Demanê peyênan de zaf şaristananê Kurdîstanî de varanêko zaf varaya û no çî erdanê ramitîyan ser o tesîrêko negatîf kerd. Varanê zafî taybetî berardişê payîzî ser o tesîrêko negatîf kerd. Citkaranê ke Êlih de tutin ramenê, dîyar kerd ke varanê zafî erdanê înan ê tutinî rê zerarêko zaf pîl dayo. Citkaran sewbîna dîyar kerd ke semedê varanî tutinê înan kufike girewto û coka nêeşkenê tutinê xo biroşê.
‘Ganî dewlete semedê zerarê piştî bido ma’
Şaydîn Pamukî ke ramitişê tutinî reyde meşgul beno, dîyar kerd ke bi heme tedbîranê înan zî varanê zafî erdanê înan ê tutinî rê zerarêko zaf pîl dayo û wina vat: “Ma seba heme tutinî çadir û naylonê girdî herînayî û eştî tutinê xo ser la varanê zafî naylon û çadirê ma zî dirnayî û no çî tutinê ma ser o tesîrêko negatîf kerd. Ma zaf rey semedê zerarê xo muracatê sazgehanê dewlete kerd la tu netîceyêko pozîtîf nêgênê. Ma venga berpirsîyaran danê ke semedê nê zerarî piştîdayîşê ma bikerê.”
‘Se ra 30-35 zerarê ma virazîyayo’
Şaydîn Pamukî ard ziwan ke varanî nêzdîyê se ra 40 zerar dayo ramitişê înan û qiseykerdişê xo wina qedêna: “Ma karê xo de zaf mesref kenê; xercê ramitişî zaf zêde bîyê. Heta ke ma tutinê xo anê rotişî, se ra 20-25 kar mi rê maneno. Nika tonêk tutinî ra nêzdîyê 400 kîloyî tutinaê mi kufike girewto; goreyê naye se ra 30-35 zerarê ma virazîyayo. Eke zerarê ma nêro dayîş, ma do êdî nêeşkê ramitiş bikerê.”
‘Vaya tutinî kewto û no zî zerar dano ma’
Citkar Mehmet Oduncuyî zî vat ke ramitişê tutinî zaf zehmet bîyo û înan ramitişê tutinî rê mesrefêko zaf gird kerdo: “Heta nika mi nêzdîyê 650-700 hezar lîreyî mesref kerdo. Emser raştî zî varan rew varayo; tutinê ma ra tayê sîya bîyo, tayê zî kufike girewto. Coka fîyatê tutinî yeno kiştiş. Par germî rind bîye û ma eşkayêne tutinê xo huşk bikerê. Heta nika semedê varanî ma nêeşkayê tutinê xo huşk bikerê û no zerarêko pîl dano ma. Sewbîna bazar de herînayîş û rotişê tutinî dest pêkerdo la ma hema tutinê xo huşk nêkerdo ke biroşê; no çî ma rê zaf xirab o. Semedê varanî vaya tutinî zî kewto û raştî zî ma endîşe de yê.”
