Amed- Şaredarîya Amedî ya Şaristanê Girdî, binê banê Mudirîyetê Şubeya Pawitiş û Averberdişê Ziwanî de bi beşdarîya akademîsyen û pisporanê ziwanî “Komxebata Termê Şaredarîye” rayra bena. Beşdaranê komxebate dîyar kerd ke do no termînolojî seba heme şaredarîyan bibo rayber û seba ameyoxî rayîrê statuye abikero.
Şaredarîya Amedî ya Şaristanê Girdî, binê banê Mudurîyetê Şubeya Pawitiş û Averberdişê Ziwanî de bi beşdarîya akademîsyen û pisporanê ziwanî “Komxebata Termê Şaredarîye” viraşt. Komxebata ke 6 rojî dewam kerda, ewro qedêna. Komxebate, Merkezê Gastro Înovasyonî yê Odaya Bazirganî û Endustrî yê Amedî (DTSO) de yena viraştiş. Pisporê ziwan û akademîsyenî ameyê têhet, goreyê krîteranê mîyanêxo, hewl danê ke standardêk awan bikerê.
Beşdarê komxebate mamosteya kurdkî Dîlan Şevişoglu, nuştox û weşangêr Denîz Gunduz, ziwannas Zana Farqînî û Etnomuzîkolog Şoreş Mamlê komxebate ser o ajansê me rê qisey kerd.
Mamosteya zimanê kurdkî Dîlan Şevişoglu derheqê komxebate de agahî dayê û wina vat: “Na xebate û munaqeşeyî sey cewabêk vera sîyasetê asîmîlasyonî yeno dayîş. Na çarçewa de, tîya de seba ke her warê cuye de termê kurdkî bêrê xebitnayîş, xebatî yenê kerdene.”
No termînolojî do bibo rayber
Dîlan Şevişoglu dîyar kerd ke seba nê amancî mabenê şaredarîyan de koordînasyonêko hîra ameyo awankerdene û dewam kerd: “Nê xebatan de ziwanzan, nuştox, akademîsyen û pisporê ziwanê kurdkî yenê têhet û termînolojîyê kurdkî yo ke heme waranê cuye de yeno xebitnayîş virazenê.”
Dîlan Şevişoglu îfade kerd ke do netîceyê na xebata ke 6 rojî yo dewam kena, warê fermî de bibo rayber vat: “Netîceyê nê munaqeşeyanê zanistî de, qerar bêro girewtene ke na termînolojî bibo rayber seba heme şaredarîyan û rayberîya xoser ê DEM Partî.”
Seba kurdkî qerarê neweyî
Dîlan Şevişoglu, rexneyê derheqê kêm şuxulnayîşê ziwanî ser o wina vat: “Seba kêm şuxulnayîşê ziwanê kurdkî, vera DEM Partî xeylî rexneyî estê. Nê rexneyî ca de yê la qerarêko newe ame girewtiş ke kurdkî bibo ziwano tewr verên û bi hawayêko başêr bêro xebitnayîş.”
Seba heme şaredarîyan standardêk
Nuştox û weşangêr Denîz Gunduz dîyar kerd ke amancê standardkerdişî seba ameyoxê ziwanê kurdkî ke her cayî de vîyartbar o û wina vat: “Ma sey Gruba Vateyî, çend serre verê cû, Komxebata Termê Şaredarîye yê termînolojîyê zazakî/kirmanckî mabenê panc serran de viraştibi. Nika ma termînolojê kurmancî hedre kenê. Na xebata ke ma virazenê, seba heme şaredarîyan a, tena seba şaredarîya Amedî nîya. Eke ameyoxî de ziwanê kurdkî bibo wayîrê statu do seba şaredarîya Stenbol û şaredarîyê bînan zî no termînolojîyo hempar do xeylî bi feyde bo.”
Beşdarîyê her çar perçeyan
Zimannas Zana Farqînî zî bale ante tewrbîyayîşê akademîsyenan ser o ke çar perçeyê Kurdîstanî ra ameyê û wina vat: “Hetanî nika zêdeyî 30 kombîyayîşî ameyê viraştiş. Heyetêko berz ê pisporan ke her çar perçeyê Kurdîstanî û Ewropa ra ameyê, beşdar bîyî. Termê ke ser o pênêkerdiş bîbî, ma înan ser o munaqeşe kerd.”
Metodê mîyanneteweyî yê xebate
Zana Farqînî metodê zanistî yê xebate ser o zî wina îfade kerd: “Ma tena bi kurmanckî ra sînordar nêmanenê, ma dîyalektanê kirmanckî/zazakî û sorankî ra zî îstîfade kenê. Sewbîna seba netîceyîka baş, ma ziwanê sey erebkî, farskî, îngilîzkî û franskî ra zî îstîfade kenê ke înan nê termî senî viraştê û ma tecrubeyê înan ra îstîfade kene.”
Vakur de rewşa ziwanê kurdkî
Etnomuzîkolog Şoreş Mamlê zî bale ante rewşa ziwanê kurdkî ya Vakurê Kurdîstanî ser o û wina vat: “Mixabin rewşa ziwanî Vakur de baş nîya. Bêguman gamê ver bi averşîyayîşî estê, la ganî xebatî hîna zêde bêrê kerdiş. Seba banderbîyayîş û perwerdeyê ziwanî, akerdişê kurs û programê taybetî zaf muhîm ê. Lazimîye zêdekerdişê mamosteyanê ziwanê kurdkî esta û ganî xebatê ziwanî her warê cuye de vila bibê.”
Metodê zanistî û erjenayîşê terman
Derheqê metodê cigêrayîş û munaqeşeyê ziwannasîye de Şoreş Mamlê dîyar kerd ke o sey etnomuzîkolog piştî dano xebate û metodê ser o agahî dayê û wina vat: “Na xebate binê çimdarîya ziwanzanan de rayra şina û qerarê bingeyî hetê pisporê etîmolojîye ra yenê girewtiş ke netîceyê tewr zanistî vejîyê medyan.”
