Amed – Hemşaredarê Erxenî psîkolog Şiyar Guldîkenî dîyar kerd ke domanê 7 serre yî zî madeyanê hişbirî xebitnenê û vilabîyayîşê madeyanê hişberan tena sey yew meseleya normal nîyo, eynî wext de yew polîtîkaya taybet a. Şiyar Guldîkenî va ke taybetî ciwanan û cinîyan ser de polîtîkaya riznayîşî yena rayaberdene û vat: “Seba ke na polîtîka bêtêsîr biba tena şaredarî bes nîya, ganî temamê komelî paştî bido vera ci têkoşîn bikero.”
Tirkîya tewqifkerdena madeyanê hişberan de her çiqas dinya de rêzanê serî de ca bigîro zî, rotaya madeyanê hişbirî ê sentetîkan de sey merkezê vîyartişî û qismêk zî sey merkezê xerckerdene asena. Zafanê şaristanê Vakurê Kurdîstanî de sewiyeya ciwananê ke madeyanê hişberan xebitnenê qeydan de sey se ra 16,2 vejîyayê meydan. No tabloyo ke tede madeya sentetîkî vila benê, nîşaneya yew qeyranê xorîn ê komelkî ya ke tena bi mudaxaleyanê tibîyan nêyeno îzahkerdene. Vilabîyayîşê madeyanê hişberan a şaristananê herême, parçeyêkê polîtîkayanê şerê taybetî ya ke amanc kenê ke ciwanan apolîtîze bikerê. Badê demê qeyûman ke merkezê ciwanan û kulturî ameybî girewtene, şaredarîyê DEM Partî hewl danê ke bi nê projeyan û xebatanê komelkîyan venganîya ke esta pir bikerê û vera nê tehlûkeyî de paştî bidê temamê sazgeh û baroyan.
Gama ‘Wirzê’
Platformê Têkoşînê vera Kungkerdişî yê Şîyar Be bi sloganê “Vera madeyanê hişbirî seba yew heyato azad û aram wirzê!” 6ê temmuze de Parkê Koşuyolu yê qezaya Rezanê Amedî de bi yew eşkerayîye gama “Wirzê” îlan kerde û veng da temamê tewiranê komelî ke vera madeyanê hişbirî bi planî yew mucadeleyê pêroyî bêro amadekerdene. Hemşaredarê Erxenî psîkolog Şiyar Guldîkenî derheqê gama ‘Wirzê’ de seba ajansê ma qisey kerd.
‘No problem normal nîyo’
Şiyar Guldîkenî dîqet ant serê vilabîyayîşê madeyanê hişbirî û dîyar kerd ke no tena yew meseleya normal nîya, eynî wext de yew polîtîkaya taybet a. Şiyar Guldîkenî va ke taybetî ciwan û cinîyan ser de yew polîtîkaya rizayîşî yena kerdene û wina vat: “Bi raştî tena Erxenî de ney, temamê Kurdîstanî de û na herême de bi zanayîş madeyê hişber ameyo averberdene. Bi zanayîş ciwan û cinîyan ser de polîtîkaya rizayîşî yena kerdene. Nêzdîyê 10 serran o no feraset yeno averberdene. Yeno waştene ke ciwanî têkoşîn ra, fikrîyayîşî ra dûrî bikewê û cinîyî zî sîstemê demokratîkî ra dûrî bikewê.”
‘Xebitnayîşê madeyanê hişbirî kewto heta 7 serreyan’
Şiyar Guldîkenî daneyê anketa ke peynîya serra 2024 de qeza de ameybî kerdene ard vîr û dîyar kerd ke tehluke resayo yew sewiyeya fikarî. Şiyar Guldîkenî dîyar kerd ke anketan de vejîyayo meydan ke serrê xebitnayîşî madeyê hişbirî heta 7-9 serrî û va ke na weziyet seba ameyoxê komelî û merdiman çîyêko zaf tehlukeyîn o.
Projeyê şaredarîye yê têkoşînî
Şiyar Guldîkenî dîqet ant serê projeyanê ke sey şaredarîye dayê vernîya xo û na agahî pare kerde: “Heta nika cayêko ke rasterast seba nê karî xebate bikero çin bî, ma pisporekê psikolog îstîhdam kerd, ma do awanîyêke virazê û tena Erxenî de ney, temamê şaristanan de projeyanê rehabîlîtasyonî awan bikerê. Ma merkezêk kultur û ciwanan amade kenê. Ma kam ê, kotî ra ameyî û ma şinê kotî, reyna bipirsê û serê nê bingeyî komelî reyna awan bikê.” Şiyar Guldîkenî seba banan û awanîyanê kanan zî dîyar kerd ke ganî ê bi keyeyan û wayîranê nê banan reyde yew xebata hempare bêro rayaberdene û verê kesanê ke maddeyan xebitnenê bigîrê.
‘Hewceyê ma bi yew têkoşînê topyekûnî esta’
Şiyar Guldîkenî peynîya qiseykerdişê xo de veng da temamê sazgehan, muxtaran û keyeyan û vat: “Vera nê tehlukeyî de ganî ma bibê yew û no hêriş bi xo zaf gird o, seba ke nê hêrişî bêtêsîr bikerê tena şaredarî bes nîya û ganî temamê komelî paştî bido nê mucadeleyî.”
