Federasyonê Elewîyan ê Demokratîkan (FEDA) û Yewîya Cinîyan ê Elewîyan a Demokratîke (DAKB) Seyît Riza û hevalê ci yê ke 5ê teşrîna peyêne 1937î de ameyî îdamkerdene yad kerdî û ard ziwan ke fotografê îdamî yê ke vejîyayî, şahidê jenosîdî yê bêveng ê.
Her di sazgehan vat ke 15ê teşrîna peyêne 1937î noqtayêka çarnayîşî ya tarîxî ya gird a ke tarîxê sîyasî, komelkî û bawerî yê Dêrsimî de rêçê xorînî verdayî: “Darê îdamî ke Meydanê Genimî yê Elazîzî de ameyî awankerdene, tena îdamê hewt pêşenganê dawa ney; sey jenosîdêko ke hedef girewt ke îradeyê şarêk, bawerîya ci ya kehene û kulturê pîyaciwîyayîşî hewano, vîran de ameyî nuştene.”
Sazgehan ard ziwan ke fotografê îdamê Seyît Riza û hevalanê ci, ke tarîxzan Sedat Uluganayî pare kerdî, reya verêne bi rayîrê Stêrk TVyî ameyî weşanayene û komelî de munaqeşeyî viraştî: “Nê fotografî sûretê sade yê vîyarteyî ney; şahidê bêvengî yê travmaya tarîxî ke vîrê şarê ma de rêçê xorînî verdayê. Her kare tena pêşengê rayîrî yê ke ameyî îdamkerdene ney, rîyê raştikên ê dewleta tirke ke sûcê xo nimneno, reyna nawnena.”
Sazgehan tekîd kerd ke edaletê tarîxî tena bi belgekerdişî ney, bi eşkerakerdişê heqîqetî bi heme hetanê ci û rêzgirewtişê vîrê qurbanan mumkun beno: “Nêzdîbîyayîşê nê fotografan bi rayîranê nimiteyan sey xeberêka sade, komelê ma de xemêko gird viraşt, çunke nê kareyî sûretê sade yê vîyarteyî ney, şahidê bêvengî yê dejanê xorînan ê jenosîdê 1937-38î yê.”
Sazgehanê elewîyan veng da: “Ganî cayê gorê Pîrê ma Seyît Riza û hevalanê ci bêrê eşkerakerdene; heme arşîvê dewlete yê derheqê Dêrsimê 1937-38î, tede qeydê kênayanê Dêrsimî yê vindîbîyayeyan û keyeyanê surgunkerdeyan, şar û cigêrayoxan reyde bêrê parekerdene. Bi naye pîya, ganî komgorî bêrê tesbîtkerdene, dejanê tarîxîyan reyde bêro rîbirîbîyene û tornanê qurbanan ra bi hewayêko fermî efû bêro waştene.”
Eşkerayîye wina qedîyaye: “Ma Pîrê ma Seyît Riza; lajê ci Resîk (Huseyîn), Findiq Axa, Hesen Axa, Hesen, Elî Axa û hevalê dewa Usenê Seydî vîrameyîşê înan ver de sere ronanê û bi rêz û hurmet yad kenê. Heqîqet, edalet û têkoşînê azadîye yê ke înan temsîl kerd, wa rayîrê ma rê bibo roşnî.”






