Îzmîr – Goreyê raporê JinNews’î, aşma êlule de tewr tayê 27 cinî û 6 domanî ameyî qetilkerdiş; şîdet û qetilkerdişê cinîyan bi qeraranê dadwerîye yê qelsan zêde benê. Endama Meclîsê Cinîyan yê DEM Partî Emîne Bozdage dîyar kerd ke dewlete serdestîya xo bi destê camêrdan ana ca û wina vat: “Kiştişê cinîyan netîceyê sîyasetanê sîstematîkan o û no sîstem kiştoxan rê cesaret dano.”
Goreyê raporê aşma êlule yê JinNews’î, ke xeberanê çapemenîye ra arê dayo, tewr tayê 27 cinî û 6 domanî ameyî qetilkerdiş; 10 cinî û 6 domanî zî bi şeklêko şikdar ganê xo ra bîyî. Qetilkerdişê Narîn Suere û Ayşegul Coşkune, ke hetê camêrdan ra ameyî qetilkerdiş ke derheqê înan de qerarê dûrvistişî est bî, mojna ke qerarî bi şeklêko winasî nêyenê caardiş ke cuya cinîyan bipawê.
‘Kiştox kesê tewr nêzdî yo’
12 cinî bi destê mêrdeyanê xo, 3 cinî bi destê camêrdanê ke merheleya cîyabîyayîşî de bîyî, 4 cinî bi destê camêrdanê ke yewbînan ra cîya bîbî, yew cinî bi destê camêrdêk ke verê cû pîya bîyî, yew cinî bi destê keyeyê xo, yew cinî bi destê zamayê xo, yew cinî bi destê mêrdeyê waya xo û yew cinî zî bi destê kîrayîcîyê xo ameyî qetilkerdiş. Sebebê kiştişê nêzdîyê 3 cinîyan hema nêameyo zelalkerdiş.
‘Qerarê dadwerîya camêrdan’
*Vera R.O.yî bi sucdarîya hêrişê seksî dewa ameye akerdiş û heyetê dadgehî derheqê R.O.yî de qerarê beraetî da. Avûkatanê domanan da zanayîş ke do qerarî bibê Dadgehê Îstînafî.
*Dozgerî derheqê Fatmanur Okure de ke xo û domana xo vera şîdetê mêrdeyê xo Şukru Okurî pawita, bi sucdarîya “kiştişê mêrdeyê xo bi zanayîş” cezaya muebetî waşte.
*Heyetê dadgehî dewaya qetilkerdişê Mazlum Turanî yê 16 serreyî de polîs Suleyman Esenbogayî rê serrêk û 6 aşmî cezaya hepsî da.
Endama Meclîsê Cinîyan yê DEM Partî û Hemsereka DEM Partî ya qezaya Karabaglar ya Îzmîrî Emîne Bozdage derheqê zêdebîyayîşê şîdet û kiştişê cinîyan, zihnîyetê camêrd-dewlete û tesîrê ey yê ser komelî de ajansê ma rê qisey kerd.
‘Kiştişê cinîyan netîceyê sîyasetanê sîstematîkan o’
Emîne Bozdage dîyar kerd ke kiştişî hetê kesan ra yenê kerdiş zî netîceyê sîyasetanê sîstematîkan ê. Emîne Bozdage bale ante zihnîyetê serdestî ser o ke komel ablûke kerdo û da zanayîş ke sîstemo nikayin kiştoxan paweno û înan rê cesaret dano: “Beno ke camêrdê ke nê kiştişan kenê zî nêzanê la no zihnîyet ke dewleta camêrdan a, înan ardo no hal. Camêrdî xo rê vanê ‘ganî cinî binê emrê ma de bo; eke binê emrê ma de mebo, heqê ma est o ke ma înan bikişê’ û cinîyan kişenê.”
‘Cezayê kêmî kiştoxan rê cesaret danê’
Emîne Bozdage dewamê qiseykerdişê xo de dîyar kerd ke çinbîyayîşê cezayanê giranan beno sebeb ke sucdarî yewbînan ra cesaret bigîrê: “Sîstemêko winasî ameyo awankerdiş ke kiştoxî yewbînan ra cesaret genê. Seba ke cezayê ke înan rê yenê birnayîş kêm ê û hepisxaneyan de demêko kilm manenê, no çî înan rê cesaret dano. Ganî cezayê hende giranî bêrê dayîş ke komel bi xo înan vîr û aqlê xo de ceza bikero. Ganî ê kesî bi şeklêk şerm bikerê ke destê xo cinîyan rê berz bikerê. La heyf ke nika rewşe wina nîya; nika piştê înan yeno pêkerdiş.”
‘Dewlete serdestîya xo bi destê camêrdan ana ca’
Emîne Bozdage bale ante têkilîya sîyasetanê dewlete û serdestîya camêrdan ser o û ard ziwan ke azadîya cinîyan dewlete rê sey tehdîdêk yena dîyayîş: “No fehm wazeno ke komel tim binê kontrolê dewlete de bimano û no çî bi serdestîya camêrdan bêro caardiş. Dewlete zana ke wexto ke cinî aver şêrê, azad bibê û îradeyê xo bivejê meydan, o wext heme komel do aver şêro. Coka dewlete wazena bi destê camêrdan cinîyan binpay bikero, bitersno û vengê komelî bibirno. Wexto ke bindestî, yanî cinî, neteweyê bindestî û kesê ke heqê înan ameyê werdiş, vengê xo vejenê, dewlete no çî sey tehdîdêk vînena; çunke na dewlete ser binpaykerdişê nê kes û heqan ameya awankerdiş.”
‘Seba xopawitişî ganî cinî her çî bi xo bimusê’
Emîne Bozdage bale ante babeta dînî û şîrovekerdişê ayetan yê hetê camêrdan ra ser o: “Wexto ke merdim hetê dînî ra zî bierjno, tu dîn nêvano ke ganî camêrd serdest bo. La pratîk de no çî beno. Waştişê mi no yo ke verê cû cinî bi perwerde xo bipawê û bizanê ke heqê înan çi yê. Wa bi xo bimusê, camêrdan ra nêmusê. Çunke wexto ke camêrdî vanê, goreyê xo vanê. Camêrdî ayetanê Quranî zî tayê rey goreyê zerrîya xo şîrove kenê. Coka ganî cinî heqanê xo yê dîn, qanûn û komelî de bi xo bimusê ke vera serdestîya camêrdan bieşkê xo bipawê.”
‘Ganî camêrdê azadîwazî goreyê pratîkanê dewlete hereket nêkerê’
Emîne Bozdage peynîya qiseykerdişê xo de venga komelî û taybetî camêrdan da ke berpirsîyarîye bigîrê: “Verê cû ganî camêrdî na mesele bikerê rojeva xo û vajê ‘na tena meseleya cinîyan nîya, raşteraşt meseleya camêrdîye û serdestîye ya.’ Ganî embazê camêrdî verê cû vurîyayîşî xo de bîyarê ca. Madem ke azadî derdê camêrdanê azadîwazan o, ganî verê cû xo ra dest pêbikerê û seyyewbînîya cinî û camêrdan keyeyê xo de bîyarê ca. Wexto ke ti keye de goreyê pratîkanê dewlete hereket bikerî, ti nêeşkenî vajî ‘ez azadîye wazena’. Nê warî de ganî cinî zî xo perwerde bikerê; xoperwerdekerdişê cinîyan pawitişê înan bi xo yo.”
